Αναστάτωση επικρατεί στον χώρο της εστίασης, καθώς μια πρακτική που εφαρμόζεται καθημερινά σε μπαρ σε όλο τον κόσμο, η προπαρασκευή κοκτέιλ, αντιμετωπίζεται πλέον από τις τελωνειακές αρχές ως παράβαση που μπορεί να οδηγήσει σε λουκέτο και δικογραφία για λαθρεμπόριο. Σύμφωνα με την Ένωση Μπάρτεντερς Ελλάδος, περίπου 30.000 επιχειρήσεις σε όλη τη χώρα κινδυνεύουν.

Τι συνέβη στην Καλαμάτα
Η υπόθεση ξεκίνησε από ελέγχους τελωνειακών αρχών σε καταστήματα της Καλαμάτας. Σε μπαρ βρέθηκαν έτοιμα, προαναμεμειγμένα κοκτέιλ σε φιάλες, φτιαγμένα από ποτά που είχαν αγοραστεί νόμιμα, με τιμολόγια και πληρωμένους φόρους. Παρ’ όλα αυτά, επιβλήθηκε δεκαήμερη σφράγιση και σχηματίστηκε δικογραφία για λαθρεμπόριο.
Σε μία από τις περιπτώσεις, ο έλεγχος έγινε τον Ιούλιο, αλλά η απόφαση για το δεκαήμερο λουκέτο υπογράφηκε μόλις στις 2 Νοεμβρίου, σχεδόν τέσσερις μήνες αργότερα. Η ποσότητα που βρέθηκε ήταν περίπου τέσσερα λίτρα κοκτέιλ.
Ο Σύλλογος Καταστημάτων Εστίασης και Αναψυχής Καλαμάτας έθεσε το θέμα στο Διοικητικό Συμβούλιο της ΠΟΕΣΕ, ζητώντας επίσημη διευκρίνιση για το πού τελειώνει η συνήθης προετοιμασία ενός κοκτέιλ και πού αρχίζει η «παραγωγή» αλκοολούχου προϊόντος.
Γιατί το τελωνείο το θεωρεί παράβαση
Σύμφωνα με την ερμηνεία των ελεγκτικών μηχανισμών, κάθε φιάλη αλκοολούχου ποτού μέσα σε ένα κατάστημα πρέπει να φέρει την αυθεντική ετικέτα του παραγωγού ή του εισαγωγέα. Έτσι, όταν ο μπάρτεντερ αναμειγνύει από πριν νόμιμα φορολογημένα ποτά και τα βάζει σε ουδέτερες φιάλες, σε βαρελάκια παλαίωσης ή ακόμη και σε μικρά δοχεία για bitters, αυτό αντιμετωπίζεται ως παράνομη μεταποίηση ή διάθεση μη ελεγχόμενου αλκοόλ.
Τι είναι το premix και το batching
Πρόκειται για δύο διεθνώς καθιερωμένες τεχνικές. Στο premix, τα συστατικά ενός κοκτέιλ αναμειγνύονται από πριν στις σωστές αναλογίες. Στο batching, ετοιμάζονται μεγαλύτερες ποσότητες σε παρτίδες. Και οι δύο χρησιμοποιούνται κυρίως στις ώρες αιχμής, ώστε το σέρβις να είναι γρηγορότερο, η ποιότητα σταθερή και η σπατάλη μικρότερη.
Η Ένωση Μπάρτεντερς: «Παρερμηνεία του νόμου»
Ο πρόεδρος της Ένωσης Μπάρτεντερς Ελλάδος, Δημήτρης Ζάππας, κάνει λόγο για υπερβολικά αυστηρή ερμηνεία της νομοθεσίας. «Είναι στον αέρα όλα τα μπαρ αυτή τη στιγμή», δήλωσε στη «Ναυτεμπορική», τονίζοντας ότι νόμιμοι επιχειρηματίες, που έχουν αγοράσει τα ποτά τους με τιμολόγια και έχουν αποδώσει ΦΠΑ και Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης, κατηγορούνται για λαθρεμπόριο.
Όπως εξηγεί, η προπαρασκευή δεν κρύβει φοροδιαφυγή ούτε νοθευμένα ποτά. Είναι τεχνική επιλογή. Και επισημαίνει ότι μια τέτοια προσέγγιση πλήττει έναν κλάδο που έχει φέρει την Αθήνα και την Ελλάδα στην κορυφή της παγκόσμιας σκηνής του bartending.
Δεν αφορά μόνο τα cocktail bars
Το ζήτημα δεν περιορίζεται στα μπαρ. Αφορά δυνητικά σχεδόν το σύνολο της εστίασης: καφέ, ξενοδοχεία, εστιατόρια, ακόμη και ταβέρνες σε τουριστικές περιοχές που έχουν βάλει ένα mojito στον κατάλογο. Και έρχεται σε μια περίοδο που οι επιχειρήσεις παλεύουν ήδη με αυξημένα λειτουργικά κόστη και ελλείψεις προσωπικού.
Η πρόταση: Ετικέτα, ημερομηνία, ιχνηλασιμότητα
Η Ένωση έχει ήδη καταθέσει υπόμνημα στο υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και στην ΑΑΔΕ. Δεν ζητά νέο νόμο, αλλά μια σαφή διευκρινιστική εγκύκλιο προς όλες τις ελεγκτικές υπηρεσίες.
Η πρόταση βασίζεται σε πρότυπα των Ηνωμένων Πολιτειών, όπου ο ομοσπονδιακός κανονισμός επιτρέπει στα μπαρ να ετοιμάζουν κοκτέιλ από πριν για παραγγελίες που αναμένονται άμεσα. Συγκεκριμένα, προτείνεται:
- Κάθε φιάλη προπαρασκευασμένου μείγματος να έχει ετικέτα με ημερομηνία παρασκευής, συστατικά και διάρκεια ζωής (για παράδειγμα 48 ώρες).
- Να τηρείται απλό ψηφιακό ημερολόγιο παρασκευών, συνδεδεμένο με τα τιμολόγια αγοράς των ποτών.
Έτσι, οι ελεγκτές θα μπορούν ανά πάσα στιγμή να διασταυρώνουν τη νομιμότητα, χωρίς να κλείνουν υγιείς επιχειρήσεις.
Τι περιμένει ο κλάδος
Μέχρι να υπάρξει επίσημη απάντηση από την ΑΑΔΕ, οι επαγγελματικοί της εστίασης δεν ξέρουν τι επιτρέπεται να έχουν έτοιμο πίσω από τον πάγκο. Και όπως λένε, τέσσερα λίτρα κοκτέιλ σε ένα μπαρ δεν μπορεί να αντιμετωπίζονται όπως χιλιάδες λίτρα λαθραίου αλκοόλ σε μια αποθήκη.



