Πλησιάζουμε δύο χρόνια από τη φονική σύγκρουση στα Τέμπη, και το συλλογικό τραύμα παραμένει ανοιχτό. Η οδύνη των οικογενειών των θυμάτων, η οργή της κοινωνίας και το αίσθημα αδικίας είναι ακόμα εδώ. Και δικαίως. Γιατί το δυστύχημα αυτό δεν ήταν απλώς μια «κακιά στιγμή», ούτε ένα τυχαίο γεγονός. Ήταν το αποτέλεσμα διαχρονικών παθογενειών, αδράνειας και μιας κουλτούρας ατιμωρησίας που στοιχειώνει τη χώρα μας εδώ και δεκαετίες.
Τα Τέμπη δεν ήταν το πρώτο προειδοποιητικό σήμα. Για χρόνια, ειδικοί και εργαζόμενοι στον σιδηρόδρομο έκρουαν τον κώδωνα του κινδύνου για ελλείψεις στην ασφάλεια, για εγκαταλειμμένες υποδομές, για ένα σύστημα τηλεδιοίκησης που έπρεπε να λειτουργεί και δεν λειτουργούσε. Το 2023, στην καρδιά της Ευρώπης, ένα δυστύχημα που θα μπορούσε να έχει αποφευχθεί συνέβη επειδή το κράτος δεν στάθηκε στο ύψος των περιστάσεων.
Και αυτό δεν βαραίνει μόνο τη σημερινή κυβέρνηση. Βαραίνει όλους όσοι διαχειρίστηκαν το σιδηροδρομικό δίκτυο εδώ και χρόνια. Όλους όσοι υπέγραφαν έργα που δεν ολοκληρώθηκαν, όσους έκαναν τα «στραβά μάτια» σε καθυστερήσεις, όσους δεν έβαλαν την ασφάλεια των πολιτών πάνω από τη γραφειοκρατία και τις πολιτικές σκοπιμότητες.
Η κυβέρνηση απέναντι σε μια σκληρή πραγματικότητα Τέμπη
Η κυβέρνηση αυτή ανέλαβε την ευθύνη της. Από την πρώτη στιγμή αναγνώρισε ότι έγιναν λάθη, ότι υπήρξαν καθυστερήσεις, ότι το κράτος απέτυχε να προστατεύσει τους πολίτες του. Και αυτό είναι κάτι που, στην Ελλάδα της μετάθεσης ευθυνών, δεν είναι αυτονόητο.
Αλλά η ανάληψη ευθύνης δεν αρκεί. Η κοινωνία δεν χρειάζεται άλλες υποσχέσεις, αλλά απτά αποτελέσματα. Και η κυβέρνηση έχει μια δύσκολη αποστολή: αρχικά να αποδοθεί άμεσα δικαιοσύνη και εν συνεχεία να ανοίξει άμεσα ο δρομος, για μια νέα εποχή στον σιδηρόδρομο και στις δημόσιες υποδομές γενικότερα. Ήδη έχουν ανακοινωθεί σημαντικά μέτρα, έχουν γίνει βήματα προς την αναβάθμιση της ασφάλειας, αλλά η πρόοδος πρέπει να συνεχιστεί και να ολοκληρωθεί.
Όχι άλλες χαμένες ζωές για να αλλάξει κάτι
Αν υπάρχει ένα μάθημα από αυτή την τραγωδία, είναι ότι η χώρα μας δεν έχει την πολυτέλεια να περιμένει άλλο. Η σιδηροδρομική ασφάλεια δεν μπορεί να εξαρτάται από την «τύχη», τις ικανότητες ενός σταθμάρχη ή την καλή διάθεση της εκάστοτε κυβέρνησης. Χρειάζεται μια διακομματική, εθνική στρατηγική που θα διασφαλίσει ότι ποτέ ξανά δεν θα θρηνήσουμε αθώες ζωές λόγω κρατικής ανεπάρκειας.
Οι οικογένειες των θυμάτων ζητούν δικαιοσύνη, η κοινωνία απαιτεί αλλαγές και η κυβέρνηση οφείλει να τις υλοποιήσει. Δεν χωρούν άλλες καθυστερήσεις. Γιατί ο σιδηρόδρομος πρέπει να γίνει ξανά ασφαλής. Γιατί η εμπιστοσύνη των πολιτών δεν αποκαθίσταται με λόγια, αλλά με έργα. Και γιατί, πάνω από όλα, το χρέος μας στους 57 ανθρώπους που χάθηκαν είναι να μην αφήσουμε ποτέ ξανά κάτι τέτοιο να συμβεί.
Στη συζήτηση για την ευρωπαϊκή άμυνα, παρεμβαίνει με άρθρο του στους Financial Times ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, προτείνοντας συγκεκριμένες λύσεις για τη χρηματοδότηση των αμυντικών δαπανών και τον μετασχηματισμό της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης εισηγείται τη δημιουργία ενός ευρωπαϊκού χρηματοδοτικού εργαλείου ύψους 100 δισ. ευρώ, το οποίο θα μπορεί να χρηματοδοτήσει τις απαιτήσεις της συλλογικής ευρωπαϊκής ασφάλειας πέρα από τους εθνικούς προϋπολογισμούς, στα πρότυπα της θετικής εμπειρίας του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (RRF) και παράλληλα προτείνει αυξημένη ευελιξία στους δημοσιονομικούς κανόνες ώστε να δοθεί δημοσιονομικός χώρος στα κράτη-μέλη για τις επενδύσεις στην άμυνα.
Διαβάστε ολόκληρο το άρθρο του Κυριάκου Μητσοτάκη Μητσοτάκης
Οι στρατιωτικές δαπάνες θα πρέπει να εξαιρούνται από τους δημοσιονομικούς κανόνες της ΕΕ.
Ο συνδυασμός του επιθετικού πολέμου της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, της αστάθειας στη Μέση Ανατολή και των ευρύτερων παγκόσμιων μετατοπίσεων ισχύος σημαίνει ότι η Ευρώπη πρέπει να αναλάβει μεγαλύτερη ευθύνη για την ασφάλειά της. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκτιμά ότι απαιτούνται πρόσθετες επενδύσεις ύψους 500 δισ. ευρώ στον τομέα της άμυνας κατά την επόμενη δεκαετία.
Αυτό δεν αποτελεί απλώς αναγκαιότητα, αλλά και μία ευκαιρία για να διασφαλιστεί η ευρωπαϊκή στρατηγική αυτονομία, υπέρ της οποίας έχω ταχθεί εδώ και καιρό. Αλλά για να γίνει αυτό απαιτείται συλλογική δράση σε δύο μέτωπα: πρώτον, χρειαζόμαστε ένα βιώσιμο μοντέλο χρηματοδότησης για αυξημένες αμυντικές δαπάνες. Και δεύτερον, πρέπει να μετασχηματίσουμε την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία.
Όσον αφορά τη χρηματοδότηση, το πρόβλημα είναι ότι, στο νέο ευρωπαϊκό δημοσιονομικό πλαίσιο, οποιαδήποτε σημαντική αύξηση των αμυντικών δαπανών είναι πιθανό να ενεργοποιήσει τις λεγόμενες διαδικασίες υπερβολικού ελλείμματος (ΔΥΕ), οι οποίες σχεδιάστηκαν ώστε οι προϋπολογισμοί ενός κράτους να κινούνται εντός κάποιων ορίων. Αυτό είναι αναποτελεσματικό και δυνητικά πολύ δαπανηρό. Υπάρχει, ωστόσο, ένας απλός τρόπος για να ξεπεραστεί αυτή η δυσκολία: οι αμυντικές δαπάνες θα πρέπει να εξαιρεθούν από τους δημοσιονομικούς στόχους εκ των προτέρων.
Αυτό θα επιτρέψει στα κράτη μέλη να ξοδεύουν περισσότερα για την άμυνα, διατηρώντας παράλληλα τη δημοσιονομική αξιοπιστία και ευνοϊκές συνθήκες στις αγορές. Δίνοντας στα κράτη μέλη αυτό το δημοσιονομικό περιθώριο θα αυξήσουμε τις δυνατότητες μας στους τομείς της άμυνας και της ασφάλειας. Αλλά αυτό δεν θα είναι αρκετό, διότι από ένα σημείο κι έπειτα οι αγορές μπορεί να προσθέσουν ένα επιπλέον κόστος στις αποδόσεις των κρατικών ομολόγων μας. Εκτός από το αυξημένο δημοσιονομικό κόστος, αυτό θα μπορούσε να λειτουργήσει ως αποθαρρυντικός παράγοντας για αμυντικές δαπάνες και να οδηγήσει σε δυσανάλογο καταμερισμό των βαρών μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ.
Η συμπερίληψη της ασφάλειας και της άμυνας στον κατάλογο των στρατηγικών προτεραιοτήτων της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων θα βοηθήσει. Ωστόσο, αυτό από μόνο του θα καλύψει μόνο ένα μικρό μέρος των επενδυτικών αναγκών μας. Για τον λόγο αυτό, βασιζόμενος στη θετική εμπειρία με τον Μηχανισμό Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας της ΕΕ ως προς τις αγορές, προτείνω τη δημιουργία ενός νέου ευρωπαϊκού εργαλείου, ύψους τουλάχιστον 100 δισ. ευρώ, για τη χρηματοδότηση των συλλογικών αμυντικών αναγκών μας.
Ωστόσο, η αύξηση των δαπανών για την άμυνα πρέπει να συνοδεύεται από αύξηση της αποτελεσματικότητας. Όπως αναφέρουν και οι δύο πρόσφατες εκθέσεις Draghi και Letta, η ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία παραμένει κατακερματισμένη, δεν διαθέτει το απαραίτητο μέγεθος και χρειάζεται περαιτέρω ενοποίηση και εξειδίκευση για τη δημιουργία κέντρων αριστείας.
Η ανάπτυξη πολύπλοκων αμυντικών συστημάτων νέας γενιάς απαιτεί επενδύσεις που υπερβαίνουν τις δυνατότητες οποιουδήποτε μεμονωμένου κράτους μέλους. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο, τον περασμένο Μάιο, μαζί με τον Πολωνό πρωθυπουργό Donald Tusk, κατέθεσα μια φιλόδοξη πρόταση για τη δημιουργία μιας ευρωπαϊκής ασπίδας αεράμυνας, ως αξιόπιστου αποτρεπτικού μέσου έναντι δυνητικών επιθέσεων.
Η εξαγγελία και η χρηματοδότηση μιας τέτοιας μεγάλης ευρωπαϊκής πρωτοβουλίας, την οποία θα ακολουθήσουν γρήγορα και άλλα εμβληματικά έργα, θα έχει άμεσο αντίκτυπο σε τέσσερις τομείς.
Πρώτον, θα επέτρεπε στα κράτη μέλη και στην ΕΕ συνολικά να αντιμετωπίσουν καίριας σημασίας αδυναμίες στις αμυντικές τους δυνατότητες.
Δεύτερον, θα ενίσχυε την τεχνολογική και βιομηχανική βάση της Ευρώπης.
Τρίτον, θα αύξανε εμφανώς τη συμβολή της Ευρώπης στο ΝΑΤΟ και θα ενίσχυε τη διατλαντική συνεργασία.
Τέλος, και ίσως το πιο σημαντικό, θα έστελνε ένα αδιαμφισβήτητο μήνυμα ότι η Ευρώπη είναι ενωμένη και αποφασισμένη, μια παγκόσμια δύναμη που πρέπει να λαμβάνεται σοβαρά υπόψη. Το γεγονός ότι η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ursula von der Leyen συμπεριέλαβε την ιδέα εμβληματικών έργων μίας Ευρωπαϊκής Αμυντικής Ένωσης στις πολιτικές κατευθυντήριες γραμμές για τη δεύτερη θητεία της είναι καλοδεχούμενο.
Το ίδιο ισχύει για την επικείμενη λευκή βίβλο για το μέλλον της ευρωπαϊκής άμυνας, καθώς και τη «στρατηγική για την ετοιμότητα». Και τα δύο θα συμβάλλουν στη δημιουργία των προϋποθέσεων για τη δημιουργία μίας Ευρωπαϊκής Αμυντικής Ένωσης. Αυτό έχει σημασία διότι μία από τις βασικές παραδοχές πίσω από τη μεγαλύτερη ευρωπαϊκή στρατηγική αυτονομία θα πρέπει να είναι ότι η εδαφική ακεραιότητα κάθε κράτους μέλους είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την ακεραιότητα όλων των άλλων κρατών μελών και της ΕΕ στο σύνολό της. Γι’ αυτό πρέπει να ενισχύσουμε την αξιοπιστία και την επιχειρησιακή αξία των ρητρών αμοιβαίας άμυνας (42.7 ΣΕΕ) και αλληλεγγύης (222 ΣΛΕΕ) στις Συνθήκες της ΕΕ.
Ως κράτος μέλος πρώτης γραμμής, τόσο της ΕΕ όσο και του ΝΑΤΟ, και ως χώρα που αντιμετωπίζει μοναδικές και άμεσες προκλήσεις ασφαλείας, ιδίως στην Ανατολική Μεσόγειο, η Ελλάδα έχει προ πολλού κατανοήσει την κρίσιμη σημασία των επενδύσεων στην άμυνα. Αλλά αυτές οι προκλήσεις ασφαλείας δεν είναι πλέον περιφερειακού χαρακτήρα. Το γεωπολιτικό διακύβευμα για την Ευρώπη δεν ήταν ποτέ υψηλότερο. Εάν η Ένωσή μας πρόκειται να παραμείνει πυλώνας ειρήνης και σταθερότητας, πρέπει να αποκτήσουμε μια ισχυρή, ενιαία και αξιόπιστη αποτρεπτική ικανότητα. Δεν υπάρχει χρόνος για χάσιμο.
Παπαζάχος: Είναι από τις πιο δύσκολες ακολουθίες του ελληνικού χώρου. Επικαιροποίηση των σχεδίων εκκένωσης σε Σαντορίνη και Αμοργό. Σεισμοί
Με κομμένη την ανάσα παρακολουθεί ολόκληρη η χώρα τη σεισμική καταιγίδα που εκδηλώνεται τις τελευταίες ημέρες στη Σαντορίνη. Με τη σεισμική ακολουθία να πυκνώνει, καθώς καταγράφονται περίπου 10 δονήσεις την ώρα (οι περισσότερες, 12 τον αριθμό, καταγράφηκαν μεταξύ 2 με 3 σήμερα τα ξημερώματα), πολλοί κάτοικοι και επισκέπτες της Σαντορίνης -όσοι δεν συμμετάσχουν στο κύμα φυγής- πέρασαν τη νύχτα στα αυτοκίνητά τους.
Οι καταγραφές των σεισμογράφων από τη Σαντορίνη
Η ανησυχία έχει μεταδοθεί και στην Τουρκία, όπου σεισμολόγοι ζητούν από τους κατοίκους παραλιακών περιοχών, όπως η Αλικαρνασσός (Μπόντρουμ), η Μούγλα και το Αϊδίνιο να είναι σε επιφυλακή για το ενδεχόμενο τσουνάμι.
Μετά τη χθεσινοβραδινή σύσκεψη στο Μέγαρο Μαξίμου για τους σεισμούς, υπό τον πρωθυπουργό και παρουσία του Υπουργού Πολιτικής Προστασίας Βασίλη Κικίλια, του Αρχηγού ΓΕΕΘΑ Δημήτρη Χούπη, του διευθυντή ερευνών του Γεωδυναμικού Ινστιτούτου Θανάση Γκανά και του καθηγητή Φυσικών Καταστροφών Κώστα Συνολάκη, προέκυψε ότι υπάρχει ανησυχία αλλά σε λογικά πλαίσια, ο φόβος είναι για την περίπτωση σεισμού των 6 και παραπάνω Ρίχτερ.
«Εξετάζονται όλα τα στοιχεία της σεισμικής δραστηριότητας τα μέτρα τα οποία έχουν ληφθεί μέχρι τώρα είναι προληπτικά σε κάθε περίπτωση ενημέρωσε θα υπάρχει συνεχώς και προς όλους θα συνεδριάζει συνεχώς η επιτροπή αντιμετώπιση σεισμικού κινδύνου, παρακαλώ πάρα πολύ τους συμπολίτες μας να ακούνε τα μέτρα των ειδικών και να συμμορφώνονται με αυτά έτσι ώστε να αντιμετωπίσουμε την παρούσα κατάσταση, εγρήγορση υπάρχει τα μέτρα να προληπτικά και οργάνωση», ανέφερε μετά τη σύσκεψη ο Βασίλης Κικίλιας.
Προληπτικά τα μέτρα. Συνεχής ενημέρωση από τους ειδικούς και εγρήγορση
Ολοκληρώθηκε η σύσκεψη υπό τον Πρωθυπουργό. Ενημερώθηκε, όπως και όλοι οι υπόλοιποι παριστάμενοι, από την επιστημονική μας ομάδα. Φυσικά ενημέρωση θα παρέχεται συνεχώς. Εξετάζονται όλα τα στοιχεία της… pic.twitter.com/7IT7hOqJj8
Σε ισχύ βρίσκονται τα μέτρα που πρότειναν η Μόνιμη Επιστημονική Επιτροπή Εκτίμησης Σεισμικού Κινδύνου και η Μόνιμη Επιστημονική Επιτροπή Παρακολούθησης του Ελληνικού Ηφαιστειακού Τόξου. Έτσι, κλειστά θα παραμείνουν σήμερα τα σχολεία σε Σαντορίνη, Αμοργό, Πάρο, Αντίπαρο και Νάξο με απόφαση των δημάρχων των νησιών για προληπτικούς λόγους λόγω της αυξημένης σεισμικής δραστηριότητας στις Κυκλάδες. Η απόφαση αφορά όλες τις σχολικές μονάδες των νησιών όλων των βαθμίδων, καθώς και τους δημοτικούς παιδικούς σταθμούς και τους βρεφονηπιακούς σταθμούς.
Οι τοπικές αρχές σε ορισμένα από τα νησιά, όπως η Σαντορίνη και η Αμοργός, έχουν επικαιροποιήσει τα σχέδια εκκένωσης περιοχών για περίπτωση σεισμού και τσουνάμι, ενώ έχουν ζητήσει να παραμείνουν δεμένα για σήμερα τα αλιευτικά και τα ιδιωτικά σκάφη. Σε Σαντορίνη, Ίο και Αμοργό, έχουν σπεύσει κλιμάκια διασωστών και γιατρών, με ασθενοφόρα και εξοπλισμό, στο πλαίσιο της διαρκούς επιχειρησιακής ετοιμότητας και της προληπτικής ενίσχυσης των μηχανισμών άμεσης ανταπόκρισης. Τον συντονισμό έχει το ΕΚΑΒ, επιχειρησιακός βραχίονας του υπουργείου Κλιματικής Αλλαγής και Πολιτικής Προστασίας, με το Κέντρο Επιχειρήσεων Υγείας (ΚΕΠΥ ΕΚΑΒ) και το Ενιαίο Συντονιστικό Κέντρο Επιχειρήσεων (EΣKE-EKAB).
«Υποχωρούν τα νερά»
Με τη σεισμική καταιγίδα -όπως αποκαλούν το φαινόμενο ορισμένοι επιστήμονες- να συνεχίζεται, στα κοινωνικά δίκτυα κυκλοφορούν βίντεο που έχουν τραβήξει κάτοικοι παραλιακών περιοχών της Τουρκίας, όπως πχ τη Σμύρνη, στα οποία αναφέρουν ότι τις τελευταίες ημέρες έχουν υποχωρήσει τα νερά, αναρωτώμενοι εάν αυτό το φαινόμενο συνδέεται με τη σεισμική δραστηριότητα στις Κυκλάδες.
Ο σεισμολόγος Άκης Τσελέντης, με ανάρτησή του στον λογαριασμό του στο Facebook, αναφέρει μεταξύ άλλων, ότι «δεν χρειάζεται πανικός γιατί ο πανικός είναι ο μεγαλύτερος φονιάς αλλά απαιτείται εγρήγορση- το φαινόμενο επιδεινώνεται. Μετά τους νέους σεισμούς που έγιναν νομίζω ότι πρέπει τόσον η πολιτεία (η οποία κάνει αυτό που πρέπει) όσο και οι κάτοικοι να είναι πολύ προσεκτικοί. Η Εθνική Επιτροπή Σεισμικού Κινδύνου είναι στελεχωμένη με διεθνούς επιπέδου έμπειρους επιστήμονες και να ακούτε τις ανακοινώσεις της.
Ο μεγαλύτερος κίνδυνος είναι από το τσουνάμι. Δυστυχώς η γειτνίαση των υποθαλάσσιων ρηγμάτων της περιοχής δεν αφήνει αρκετό χρόνο για να φτάσουν οι ειδοποιήσεις από το Εθνικό Κέντρο Προειδοποίησης Τσουνάμι και το χρονικό περιθώριο μεταξύ της ειδοποίησης και της άφιξης του τσουνάμι είναι πολύ μικρό. Πρέπει οι κάτοικοι με το που παρατηρήσουν απόσυρση των υδάτων να απομακρυνθούν άμεσα από τις ακτές και να καταφύγουν σε ψηλότερα τοπογραφικά μέρη».
Θα είναι 10 φορές το Πεντάγωνο των ΗΠΑ. Το κέντρο διοίκησης θα έχει και καταφύγια για τη στρατιωτική ηγεσία της Κίνα απέναντι στα bunker basters των ΗΠΑ και το ενδεχόμενο πυρηνικού πολέμου. Financial
Το μεγαλύτερο κέντρο διοίκησης πολέμου ετοιμάζει η Κίνα, σύμφωνα με τους Financial Times. Δορυφορικές εικόνες που εξετάζονται από τις αμερικανικές μυστικές υπηρεσίες, δείχνουν ένα εργοτάξιο έκτασης περίπου 1.500 στρεμμάτων, 30 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά του Πεκίνου, με βαθιές τρύπες που, σύμφωνα με εκτιμήσεις στρατιωτικών εμπειρογνωμόνων, θα στεγάσουν, μεταξύ άλλων, και καταφύγια για την προστασία των επικεφαλής του κινεζικού στρατού απέναντι σε οποιασδήποτε σύγκρουση, συμπεριλαμβανομένου και ενός πυρηνικού πολέμου. Αυτό το έργο δείχνει τη στρατηγική σημασία που αποδίδει η Κίνα στην οικονομική της δύναμη και την στρατιωτική της ισχύ.
Αυτό το κέντρο θα συμπεριλαμβάνει προηγμένες τεχνολογίες επικοινωνίας και παρακολούθησης, που θα επιτρέψουν στην Κίνα να ανταγωνίζεται τις στρατηγικές ικανότητες των ΗΠΑ και άλλων δυνάμεων. Με την κατασκευή αυτής της εγκατάστασης, η Κίνα αποσκοπεί στη βελτίωση της στρατηγικής της σχέσης με γειτονικές χώρες και στην προετοιμασία για μελλοντικές απειλές.
Η δημιουργία του κέντρου διοίκησης δεν είναι απλώς μια στρατιωτική κίνηση. Σηματοδοτεί τη μετάβαση της Κίνας σε μια πιο επιθετική στάση στον διεθνή στίβο, καθώς διεκδικεί να διευρύνει την επιρροή της στην Ασία και πέρα από αυτήν. Αυτό προκαλεί ανησυχίες σε χώρες όπως η Ιαπωνία, η Νότια Κορέα και η Αυστραλία.
Η στρατηγική ανάπτυξη αυτού του κέντρου έχει σημαντικές επιπτώσεις και για τις διεθνείς σχέσεις, καθώς εδραιώνει τη θέση της Κίνας ως παγκόσμιου ηγέτη. Οι οικονομικές επιπτώσεις περιλαμβάνουν την ανάγκη για άλλες χώρες να επενδύσουν περισσότερο στην άμυνα και στην ασφάλεια.
Επιπλέον, η επένδυση σε στρατιωτικές υποδομές ενδέχεται να έχει άμεσες επιπτώσεις στην οικονομία της Κίνας, με την τόνωση της τοπικής βιομηχανίας και τη δημιουργία εργατικών θέσεων. Αυτή η στρατηγική ανάπτυξη δείχνει την επιδίωξη της Κίνας να ενισχύσει τη βιομηχανική της παραγωγή, προχωρώντας παράλληλα σε καινοτομίες στον τομέα της άμυνας.
Όπως λένε νυν και πρώην αξιωματούχοι των ΗΠΑ το στρατιωτικό κέντρο διοίκησης που ετοιμάζει η Κίνα θα είναι το μεγαλύτερο στον κόσμο και τουλάχιστον 10 φορές το μέγεθος του Πενταγώνου.
Ειδικοί έχουν εκφράσει την ανησυχία τους για το γεγονός ότι αυτή η στρατηγική ανάπτυξη μπορεί να οδηγήσει σε κούρσα εξοπλισμού στην περιοχή, εντείνοντας τις εντάσεις και προκαλώντας ανησυχίες για την ειρηνική συνύπαρξη στην Ασία.
Η τεχνολογία που θα αναπτυχθεί στο νέο στρατηγικό κέντρο θα μπορούσε να περιλαμβάνει προηγμένα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης και ρομποτικής, που θα επιτρέψουν την αυτοματοποίηση ορισμένων διαδικασιών. Οι στρατιωτικές δυνάμεις της Κίνας θα είναι σε θέση να εκτελούν αποστολές με μεγαλύτερη ακρίβεια και ταχύτητα, αυξάνοντας την αποτελεσματικότητα των επιχειρήσεών τους.
Η πρόοδος της Κίνας σε αυτό το στρατηγικό έργο έχει επίσης οικονομικές επιπτώσεις για την παγκόσμια αγορά, καθώς θα μπορούσε να ενισχύσει τη θέση της Κίνας ως ηγέτη στη στρατιωτική και οικονομική σφαίρα.
Οι αναλυτές υποστηρίζουν πως, εάν η Κίνα καταφέρει να ολοκληρώσει αυτό το έργο, θα έχει τη δυνατότητα να επηρεάσει τις γεωπολιτικές εξελίξεις στην περιοχή και παγκοσμίως, επηρεάζοντας άμεσα τις αμερικανικές στρατηγικές και τις διεθνείς σχέσεις.
Η στρατηγική ανάπτυξη του στρατιωτικού κέντρου διοίκησης της Κίνας έχει σοβαρές επιπτώσεις όχι μόνο για την περιοχή, αλλά και για τις χρηματοοικονομικές σχέσεις παγκοσμίως, όπως επισημαίνουν οι αναλυτές των Financial Times.
Η αντίδραση των ΗΠΑ και των συμμάχων τους σε αυτή την ανάπτυξη είναι κρίσιμη. Ο στρατηγικός σχεδιασμός των δυτικών κρατών μπορεί να αλλάξει, με στόχο να προληφθούν οι επιπτώσεις που μπορεί να έχει αυτή η κινεζική στρατηγική.
Η παρακολούθηση των εξελίξεων γύρω από το έργο αυτό είναι απαραίτητη για την κατανόηση των στρατηγικών προθέσεων της Κίνας. Η διεθνής κοινότητα πρέπει να παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις και να είναι προετοιμασμένη να αντιδράσει ανάλογα.
FT Exclusive: Several current and former US officials said the intelligence community is closely monitoring the site, which could serve as a wartime command centre 10 times larger than the Pentagon. https://t.co/oXlc2zwGbmpic.twitter.com/mK1vwZHVq9
Η ανάπτυξη αυτής της στρατηγικής εγκατάστασης μπορεί επίσης να έχει επιπτώσεις στον τρόπο που οι χώρες αντιλαμβάνονται την παγκόσμια ασφάλεια, με τις χώρες να επαναξιολογούν τις στρατηγικές τους για την αντιμετώπιση πιθανών απειλών.
Η Κίνα, μέσω αυτού του έργου, στέλνει ένα μήνυμα ότι προγραμματίζει να διατηρήσει μια κυρίαρχη θέση στον παγκόσμιο χάρτη, και ότι θα είναι έτοιμη να ανταγωνιστεί με τις μεγαλύτερες δυνάμεις του κόσμου.
Η κατασκευή του έργου ξεκίνησε στα μέσα του 2024 με αναλυτές να το έχουν «βαφτίσει» ως «Στρατιωτική Πόλη του Πεκίνου».
Όπως σημειώνουν οι FT, το έργο εξελίσσεται ενώ ο Λαϊκός Απελευθερωτικός Στρατός αναπτύσσει νέα όπλα ενόψει της συμπλήρωσης ενός αιώνα ίδρυσής του, το 2027. Αμερικανικές μυστικές υπηρεσίες υποστηρίζουν ότι ο πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ έχει επίσης διατάξει τον στρατό της χώρας, να έχει αναπτύξει την δυνατότητα να επιτεθεί στην Ταϊβάν μέχρι τότε.
«Εάν επιβεβαιωθεί, αυτό το νέο προηγμένο υπόγειο καταφύγιο διοίκησης σηματοδοτεί την πρόθεση του Πεκίνου να μετατραπεί όχι μόνο σε μια συμβατική δύναμη παγκόσμιας κλάσης αλλά και να αποκτήσει την ικανότητα για πυρηνική πολεμική μάχη», δήλωσε ο πρώην επικεφαλής ανάλυσης της Κίνας για τη CIA, Ντένις Γουάιλντερ.
Από την πλευρά της η κινεζική πρεσβεία στην Ουάσινγκτον τήρησε σιγή ιχθύος αρκούμενη στο σχόλιο «δεν γνωρίζουμε λεπτομέρειες» για να προσθέσει ότι η Κίνα είναι «προσηλωμένη στο δρόμο της ειρηνικής ανάπτυξης και σε μια αμυντική πολιτική που έχει αμυντικό χαρακτήρα».
Πρώην αναλυτής εικόνων στην αντίστοιχη Εθνική Υπηρεσία των ΗΠΑ ο οποίος εξέτασε τις εικόνες, εκτίμησε ότι υπήρχαν τουλάχιστον 100 γερανοί σε μια έκταση πέντε τετραγωνικών χιλιομέτρων, στην περιοχή όπου κατασκευάζεται το «φαραωνικό» έργο.
ABD uydusu yakaladı: Çin, dünyanın en büyük nükleer füzyon lazerini inşa ediyor ABD’nin gözlem uydusu Çin'in gizlice dünyanın en büyük nükleer füzyon lazerini inşa ettiğini ortaya çıkardı. Bu tesisin ABD’deki benzer tesisten yüzde 50 daha büyük olduğu belirtiliyor. pic.twitter.com/eJ9NMMaXi4
Πρώην ανώτερος αξιωματούχος των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών στον οποίο απευθύνθηκαν οι FT, δήλωσε ότι ενώ το σημερινό αρχηγείο του στρατού της Κίνας στο κεντρικό Πεκίνο ήταν αρκετά καινούργιο, δεν είχε σχεδιαστεί για να είναι ένα ασφαλές κέντρο διοίκησης μάχης.
«Το βασικό κέντρο διοίκησης της Κίνας χτίστηκε πριν από δεκαετίες στο αποκορύφωμα του ψυχρού πολέμου. Οι Κινέζοι επικεφαλής του στρατού μπορεί να θεωρούν ότι η νέα εγκατάσταση θα είναι πιο ασφαλής απέναντι στα αμερικανικά bunker buster ή και τα πυρηνικά όπλα».
«Ευνοϊκές» παραμένουν οι βραχυπρόθεσμες οικονομικές προοπτικές της Ελλάδας, με το πραγματικό ΑΕΠ να διατηρεί την ισχυρή ανάπτυξή του, εκτίμησε τοΔιεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ) στην έκθεσή του για τη χώρα, την οποία έδωσε στη δημοσιότητα σήμερα Πέμπτη. Τα δημόσια οικονομικά έχουν βελτιωθεί περαιτέρω, με τον λόγο δημόσιου χρέους προς ΑΕΠ να βρίσκεται σε σταθερή πτωτική πορεία, εν μέσω της συνεχιζόμενης δημοσιονομικής εξυγίανσης που υποστηρίζεται από την ισχυρή πρόοδο στη μείωση της φοροδιαφυγής, επισημαίνεται στην έκθεση.
Η συνέχιση της μεταρρυθμιστικής δυναμικής θα δημιουργήσει μια σταθερή βάση για την αντιμετώπιση του ποσοστού των συνεπειών της κρίσης που δεν έχει ακόμα αντιμετωπιστεί, αλλά και των διαρθρωτικών προκλήσεων που απορρέουν από το αυξανόμενο, αλλά ακόμη χαμηλό, επίπεδο των συνολικών επενδύσεων, τις δυσμενείς δημογραφικές προοπτικές και την υποτονική αύξηση της παραγωγικότητας, τονίζει το ΔΝΤ.
Το σωστό μείγμα πολιτικών -που αποσκοπούν στη συνέχιση της δημοσιονομικής εξυγίανσης με τρόπο φιλικό προς την ανάπτυξη, στην εφαρμογή φιλόδοξων μεταρρυθμίσεων για την αντιμετώπιση διαρθρωτικών εμποδίων από την πλευρά της προσφοράς και στην περαιτέρω ενίσχυση της ανθεκτικότητας του χρηματοπιστωτικού συστήματος- είναι απαραίτητο για την επίτευξη βιώσιμης ανάπτυξης μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα, διασφαλίζοντας παράλληλα τη δημοσιονομική βιωσιμότητα και τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα, υπογραμμίζει.
ΔΝΤ για Ελλάδα: Στιβαρή ανάπτυξη με μείωση χρέους
Σε 13 σημεία στέκεται η έκθεση του Ταμείου για την Ελλάδα. Συγκεκριμένα, το κείμενο αριθμεί:
Η οικονομία διατήρησε την ισχυρή ανάπτυξη το 2024, υποστηριζόμενη από την ισχυρή εγχώρια ζήτηση. Το πραγματικό ΑΕΠ αυξήθηκε κατά 2,3% σε ετήσια βάση τα τρία πρώτα τρίμηνα, ενισχυμένο από την έντονη ανάκαμψη των επενδυτικών έργων που χρηματοδοτούνται από το ευρωπαϊκό μέσο ανάκαμψης NGEU και την εύρωστη ιδιωτική κατανάλωση που υποστηρίζεται από την αύξηση του πραγματικού εισοδήματος. Το ποσοστό ανεργίας μειώθηκε στο 9,5% (εποχικά προσαρμοσμένο) το γ’ τρίμηνο του 2024, σε ιστορικά χαμηλό επίπεδο από το 2009, και το ποσοστό κενών θέσεων εργασίας αυξήθηκε, αντανακλώντας την έλλειψη εργατικού δυναμικού σε ορισμένους τομείς, ιδίως στις κατασκευές, στις υπηρεσίες που σχετίζονται με τον τουρισμό και στους τομείς υψηλής εξειδίκευσης.
Το ποσοστό συμμετοχής στο εργατικό δυναμικό έχει επίσης αυξηθεί σταδιακά, αν και παραμένει μεταξύ των χαμηλότερων στην ΕΕ ιδίως για τις γυναίκες. Ο αποπληθωρισμός έρχεται σταδιακά, με τον γενικό και τον δομικό πληθωρισμό να διαμορφώνεται στο 2,9% και στο 3,4% σε ετήσιους όρους στο τέλος του 2024 αντίστοιχα, εν μέσω επίμονου πληθωρισμού στις υπηρεσίες και αύξησης στους μισθούς. Παράλληλα με την ισχυρή οικονομική δραστηριότητα, η αύξηση των δανείων προς τον ιδιωτικό τομέα επιταχύνθηκε σε 9,4% σε ετήσια βάση το δ’ τρίμηνο, συνοδευόμενη από συνεχή άνοδο στις τιμές των κατοικιών. Η υψηλή εγχώρια ζήτηση εισαγωγών που οφείλεται στις επενδύσεις, συνέβαλε επίσης στη διεύρυνση του ελλείμματος του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών σε ένα εκτιμώμενο 6,9% του ΑΕΠ το 2024.
Η συνεχιζόμενη δημοσιονομική εξυγίανση και η διαρκής πρόοδος στις αναγκαίες διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις έχουν ενισχύσει τα δημόσια οικονομικά, το αναπτυξιακό δυναμικό και την ενεργειακή ασφάλεια. Μέχρι το τέλος του 2024, ο λόγος του δημόσιου χρέους προς το ΑΕΠ εκτιμάται ότι μειώθηκε κατά περισσότερες από 50 ποσοστιαίες μονάδες από το peak του το 2020, υποστηριζόμενος από την ισχυρή ανάπτυξη, τον υψηλό πληθωρισμό και τη σημαντική δημοσιονομική εξυγίανση. Ενώ η φορολογική επιβάρυνση της εργασίας έχει μειωθεί κατά περίπου 4,5 ποσοστιαίες μονάδες από το 2019, τα φορολογικά έσοδα παραμένουν ζωηρά λόγω της μεγάλης προόδου των αρχών στη μείωση της φοροδιαφυγής. Η κατάργηση των μεγάλων βαρών για τους συνταξιούχους που επανέρχονται στην αγορά εργασίας αύξησε σημαντικά τον αριθμό των εργαζόμενων συνταξιούχων το 2024. Μετά την άνοδο της παραγωγικής δυναμικότητας στην ηλιακή και την αιολική ενέργεια τα τελευταία χρόνια, οι ανανεώσιμες πηγές αντιπροσωπεύουν πλέον περίπου το 50% της συνολικής παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας.
Το τραπεζικό σύστημα ενίσχυσε περαιτέρω την ανθεκτικότητά του με τη βελτίωση της ποιότητας του ενεργητικού και της κεφαλαιακής επάρκειας. Η ποιότητα του ενεργητικού των συστημικών τραπεζών έχει βελτιωθεί περαιτέρω, με τον δείκτη μη εξυπηρετούμενων δανείων να μειώνεται σε περίπου 3% το γ’ τρίμηνο, γεγονός που διευκολύνεται από ένα χρηματοδοτούμενο από την κυβέρνηση πλαίσιο τιτλοποίησης. Οι τράπεζες διατήρησαν υψηλά κέρδη, τα οποία, μαζί με τις εκδόσεις τίτλων, έχουν ενισχύσει την κεφαλαιακή επάρκεια, αν και υπάρχει περιθώριο για περαιτέρω ενίσχυση. Η ποιότητα του κεφαλαίου πρέπει να βελτιωθεί περαιτέρω, καθώς ο αναβαλλόμενος φόρος (DTC) εξακολουθεί να αντιπροσωπεύει σημαντικό μερίδιο του εποπτικού κεφαλαίου. Δεδομένης της αποπληρωμής των στοχευμένων πράξεων πιο μακροπρόθεσμης αναχρηματοδότησης (TLTROs) και της εκπλήρωσης των στόχων των ελάχιστων απαιτήσεων για ίδια κεφάλαια και επιλέξιμες υποχρεώσεις (MREL), οι κίνδυνοι ρευστότητας και χρηματοδότησης έχουν μειωθεί αισθητά, με αποθέματα ασφαλείας πολύ υψηλότερα από τις εποπτικές απαιτήσεις και τον μέσο όρο της ΕΕ.
Ο ρυθμός ανάπτυξης του πραγματικού ΑΕΠ αναμένεται να παραμείνει υψηλός στο 2,1% το 2025, πριν αρχίσει να μετριάζεται μεσοπρόθεσμα. Οι επενδύσεις θα εξακολουθήσουν να αποτελούν βασικό μοχλό ανάπτυξης, υποστηριζόμενες από έργα που χρηματοδοτούνται από το NGEU. Η αύξηση της ιδιωτικής κατανάλωσης θα παραμείνει σταθερή, υποστηριζόμενη από την ευνοϊκή αύξηση της απασχόλησης και του εισοδήματος. Με τη σταθεροποίηση των παγκόσμιων τιμών ενέργειας, ο γενικός πληθωρισμός αναμένεται να επαναλάβει την πτωτική του τάση, ενώ ο δομικός πληθωρισμός θα είναι πιο επίμονος λόγω του πληθωρισμού των υπηρεσιών και της αύξησης στους μισθούς. Με τη λήξη της χρηματοδότησης από το NGEU, η ανάπτυξη προβλέπεται να μετριαστεί σε χαμηλότερα επίπεδα γύρω στο 1¼% μεσοπρόθεσμα. Το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών αναμένεται να μειωθεί σταδιακά κάτω του 4% του ΑΕΠ μεσοπρόθεσμα, καθώς οι εισαγωγές αναμένεται να επιβραδυνθούν παράλληλα με την εκκαθάριση των επενδύσεων που χρηματοδοτούνται από την ΕΑΓΕ.
Οι κίνδυνοι για τις προοπτικές ανάπτυξης είναι ισορροπημένοι, ενώ οι κίνδυνοι για τον πληθωρισμό είναι ανοδικοί. Μεταξύ των πιθανώς δυσμενών παραγόντων είναι η επιβράδυνση της ανάπτυξης στις μεγάλες χώρες της ζώνης του ευρώ, η επιδείνωση των περιφερειακών συγκρούσεων και η παγκόσμια πολιτική. Η επιτάχυνση των φιλόδοξων διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων θα μπορούσε να βελτιώσει περαιτέρω τις προοπτικές ανάπτυξης. Μια μεγαλύτερη και από την αναμενόμενη αύξηση μισθών θα μπορούσε να τροφοδοτήσει περαιτέρω τον πληθωρισμό των υπηρεσιών, ο οποίος ενδεχομένως να επιδεινωθεί από τις διακυμάνσεις στις παγκόσμιες και περιφερειακές τιμές της ενέργειας.
Η συνεχιζόμενη δημοσιονομική εξυγίανση θα ενισχύσει περαιτέρω τη βιωσιμότητα του δημόσιου χρέους. Το πρωτογενές πλεόνασμα αναμένεται να παραμείνει υψηλό, περίπου στο 2,5% του ΑΕΠ το 2025, καθώς τα μειωμένα έσοδα από την πρόσθετη περικοπή των εισφορών κοινωνικής ασφάλισης αναμένεται να αντισταθμιστούν σε γενικές γραμμές από τα κέρδη εσόδων από τις μεταρρυθμίσεις που αποσκοπούν στη μείωση της φοροδιαφυγής και την αύξηση της φορολογικής συμμόρφωσης. Με το πρωτογενές πλεόνασμα να παραμένει υψηλό στο 2,3% του ΑΕΠ μεσοπρόθεσμα, ο λόγος του δημόσιου χρέους προς το ΑΕΠ προβλέπεται να μειωθεί περαιτέρω κατά περίπου 25 ποσοστιαίες μονάδες σε επίπεδα κάτω του 130% έως το 2030.
Πρόσθετα μέτρα για τις δαπάνες που αυξάνουν την αποτελεσματικότητα θα ενίσχυαν περαιτέρω τα δημόσια οικονομικά της Ελλάδας. Απαιτούνται συνεχείς μεταρρυθμίσεις για την ενίσχυση του αποτελεσματικού σχεδιασμού και της διαχείρισης των δημόσιων επενδύσεων, μεταξύ άλλων μέσω της περαιτέρω ενίσχυσης του κεντρικού συντονισμού και των προμηθειών. Είναι σημαντικό να προστατευθούν οι μη συνταξιοδοτικές κοινωνικές δαπάνες, όπως η υγειονομική περίθαλψη και η εκπαίδευση, για την προώθηση της ανάπτυξης χωρίς αποκλεισμούς, με παράλληλη ενίσχυση της αποτελεσματικότητας. Η χώρα πρέπει να αντισταθεί σε υπερβολικές αυξήσεις των συντάξεων και των μισθών του δημόσιου τομέα με την εφαρμογή των πρόσφατων μεταρρυθμίσεων, για παράδειγμα με τη διασφάλιση ότι οι αυξήσεις των συντάξεων θα τηρούν τον καθιερωμένο τύπο αναπροσαρμογής χωρίς ad hoc προσαρμογή.
Υπάρχουν περιθώρια για πρόσθετες μεταρρυθμίσεις που θα ενισχύσουν τα έσοδα, ώστε να μειωθεί περαιτέρω η φοροδιαφυγή και παράλληλα να ενισχυθεί η προοδευτικότητα του φορολογικού συστήματος. Η νέα μεσοπρόθεσμη στρατηγική της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων αποτελεί μια καλή ευκαιρία για τον περαιτέρω εκσυγχρονισμό της φορολογικής διοίκησης και την αύξηση της είσπραξης φόρων, συνεχίζοντας να αξιοποιεί την ψηφιοποίηση που μειώνει επίσης το βάρος της συμμόρφωσης. Οι μεταρρυθμίσεις της φορολογικής πολιτικής θα πρέπει να επικεντρωθούν στη διεύρυνση της φορολογικής βάσης και στην αύξηση της προοδευτικότητας του φορολογικού συστήματος. Επιπλέον, οι αναποτελεσματικές φορολογικές δαπάνες, ιδίως οι οπισθοδρομικές απαλλαγές από τον ΦΠΑ σε ορισμένα αγαθά και υπηρεσίες, θα πρέπει να καταργηθούν σταδιακά. Οι αρχές θα πρέπει επίσης να εξετάσουν το ενδεχόμενο να αυξήσουν την τιμολόγηση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα, ιδίως στους τομείς των μεταφορών και της βιομηχανίας, η οποία μπορεί να δημιουργήσει έσοδα για τη βελτίωση της κοινωνικής προστασίας και να συμβάλει στην αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής και της ενεργειακής ασφάλειας με την ενίσχυση των κινήτρων της αγοράς.
Ο δημοσιονομικός χώρος που δημιουργείται από πρόσθετα μέτρα ή καλύτερες από τις αναμενόμενες επιδόσεις θα πρέπει να χρησιμοποιηθεί για τη μείωση του χρέους καθώς και για κρίσιμες κοινωνικές και κεφαλαιουχικές δαπάνες. Ενώ το δημόσιο χρέος παραμένει υψηλό, υπάρχουν σημαντικές ανάγκες για επενδύσεις σε υποδομές, ιδίως για την ενεργειακή ασφάλεια και για τη στήριξη της πράσινης μετάβασης. Οι αρχές θα πρέπει επίσης να εξετάσουν το ενδεχόμενο ενίσχυσης της στήριξης για κρίσιμες κοινωνικές δαπάνες, όπως η υγειονομική περίθαλψη και η εκπαίδευση, με αυξημένη στόχευση στους φτωχούς και ευάλωτους για την προώθηση της ανάπτυξης χωρίς αποκλεισμούς.
Ολοκληρωμένες μεταρρυθμίσεις για την αντιμετώπιση των διαρθρωτικών εμποδίων από την πλευρά της προσφοράς θα αυξήσουν την παραγωγικότητα και τις μεσοπρόθεσμες προοπτικές ανάπτυξης.
Αύξηση της συμμετοχής του εργατικού δυναμικού και εξασφάλιση ενός καλύτερα καταρτισμένου εργατικού δυναμικού. Η αύξηση της διαθεσιμότητας υπηρεσιών φροντίδας παιδιών και ηλικιωμένων μπορεί να επιτρέψει στις γυναίκες να συμμετάσχουν πιο παραγωγικά στην οικονομία. Η μείωση της ακόμη υψηλής φορολογικής σφήνας, σε συνδυασμό με την κατάλληλη αναζήτηση εργασίας και τη σταδιακή κατάργηση ορισμένων χαρακτηριστικών του επιδόματος ανεργίας εντός της περιόδου επιλεξιμότητας, μπορεί να ενισχύσει τα κίνητρα για εργασία. Η αναβάθμιση και κλιμάκωση του συστήματος δια βίου μάθησης με αποτελεσματική συμμετοχή του ιδιωτικού τομέα, ιδίως στις ψηφιακές και πράσινες δεξιότητες, καθώς και στην υγειονομική περίθαλψη, μπορεί να μειώσει τις αναντιστοιχίες δεξιοτήτων και να συμβάλει στην άμβλυνση των δυσχερειών για την απασχόληση των νέων και των γυναικών.
Επιτάχυνση των ρυθμιστικών μεταρρυθμίσεων. Η περαιτέρω μείωση του ρυθμιστικού φόρτου και των εμποδίων εισόδου για τις επιχειρήσεις, ιδίως στον τομέα των υπηρεσιών, θα ενισχύσει τον ανταγωνισμό, θα αυξήσει την παραγωγικότητα και θα προωθήσει τις επενδύσεις. Η προώθηση του επιχειρηματικού δυναμισμού και η προώθηση της δημιουργίας ισχυρών θέσεων εργασίας είναι ουσιώδους σημασίας για την αποτελεσματική ένταξη των νεοεισερχόμενων στο εργατικό δυναμικό, ιδίως των γυναικών, στην απασχόληση. Η ποιότητα των κανονιστικών ρυθμίσεων πρέπει να βελτιωθεί με την αξιοποίηση της ψηφιοποίησης και την ενίσχυση των αξιολογήσεων των κανονιστικών επιπτώσεων. Η περαιτέρω διεύρυνση και εμβάθυνση της ενιαίας ευρωπαϊκής αγοράς θα επιτρέψει στις επιχειρήσεις να αναπτυχθούν σε κλίμακα και να αυξήσουν την παραγωγικότητα.
Προώθηση των μεταρρυθμίσεων του δικαστικού συστήματος. Η πρόοδος στην εφαρμογή του νέου πλαισίου αφερεγγυότητας, το οποίο είναι απαραίτητο για την αντιμετώπιση του μεγάλου αποθέματος προβληματικών οφειλών από κληρονομιά κρίσης, παρεμποδίζεται από ανισορροπίες και δυσκαμψίες στη λειτουργία του συστήματος πολιτικής δικαιοσύνης. Σύμφωνα με το πρόσφατο πρόγραμμα δικαστικής μεταρρύθμισης, οι προσπάθειες θα πρέπει να επικεντρωθούν στην επιτάχυνση της επίλυσης των δικαστικών υποθέσεων. Τέτοιες μεταρρυθμίσεις όχι μόνο θα ενισχύσουν την ανθεκτικότητα του χρηματοπιστωτικού τομέα αλλά και θα προωθήσουν την παραγωγική ανάπτυξη διευκολύνοντας την ανακατανομή του κεφαλαίου σε πιο παραγωγικές δραστηριότητες και υψηλότερες επενδύσεις.
11. Η συνεχής πρόοδος στην πράσινη και ψηφιακή μετάβαση θα συμβάλλει στην επίτευξη ενεργειακής ασφάλειας και στην περαιτέρω ενίσχυση της αύξησης της παραγωγικότητας. Η βελτίωση της συνδεσιμότητας της ηλεκτρικής ενέργειας με απομακρυσμένα νησιά και η ενίσχυση της ενεργειακής απόδοσης στις βιομηχανίες και τις μεταφορές είναι απαραίτητες για την επίτευξη των επικαιροποιημένων κλιματικών στόχων. Η αξιοποίηση της συνεχιζόμενης αύξησης της ηλιακής και αιολικής ισχύος, η κλιμάκωση των δικτύων δικτύου και οι λύσεις αποθήκευσης θα συμβάλουν στην ενεργειακή ασφάλεια, εξασφαλίζοντας σταθερό εφοδιασμό με ηλεκτρική ενέργεια. Βασικότερα, η ολοκλήρωση της Ενεργειακής Ένωσης σε επίπεδο ΕΕ, με μια πλήρως ολοκληρωμένη και διασυνδεδεμένη αγορά ενέργειας, θα παραμείνει ζωτικής σημασίας. Επιπλέον, με βάση την αξιέπαινη ψηφιοποίηση της δημόσιας διοίκησης και τη νέα εθνική στρατηγική για την τεχνητή νοημοσύνη, οι αρχές θα πρέπει να δώσουν κίνητρα για την ισχυρότερη υιοθέτηση ψηφιακών τεχνολογιών από τον ιδιωτικό τομέα, ώστε να ενισχυθεί η αύξηση της παραγωγικότητας.
12. Η παρακολούθηση των πιστωτικών κινδύνων από τις τράπεζες θα πρέπει να ενισχυθεί περαιτέρω, με παράλληλη ενίσχυση της κεφαλαιακής επάρκειας και της ποιότητάς της. Με την επιτάχυνση της πιστωτικής επέκτασης, οι εποπτικές αρχές θα πρέπει να συνεχίσουν να εξετάζουν εξονυχιστικά τον βαθμό στον οποίο οι τράπεζες εφαρμόζουν επαρκείς και εμπροσθοβαρείς πολιτικές προβλέψεων, υποστηριζόμενες από επαρκείς αποτιμήσεις εξασφαλίσεων. Οι εποπτικές αρχές θα πρέπει επίσης να παρακολουθούν στενά τον τρόπο με τον οποίο οι τράπεζες προσαρμόζουν τα επιχειρηματικά τους μοντέλα στο μεταβαλλόμενο λειτουργικό περιβάλλον και να ενισχύουν περαιτέρω τα πλαίσια διαχείρισης κινδύνων. Τα επί του παρόντος αυξημένα κέρδη των τραπεζών θα πρέπει να αξιοποιηθούν πρωτίστως για τη δημιουργία κεφαλαιακών αποθεμάτων και τη βελτίωση της ποιότητας του κεφαλαίου. Η πρόσφατα ανακοινωθείσα πρωτοβουλία των τραπεζών να επιταχύνουν την απόσβεση των DTC θα ενισχύσει την ανθεκτικότητα των τραπεζών και θα μειώσει τη σχέση τράπεζας-κράτους13. Η εφαρμογή της πρόσφατα εγκριθείσας συνολικής μακροπροληπτικής εργαλειοθήκης θα ενισχύσει περαιτέρω την ανθεκτικότητα του τραπεζικού τομέα. Το προσωπικό χαιρετίζει την ενεργοποίηση των μέτρων με βάση τον δανειολήπτη (BBM) για τα ενυπόθηκα δάνεια και ένα θετικά ουδέτερο αντικυκλικό κεφαλαιακό απόθεμα ασφαλείας (CCyB). Τα BBMs, με τη μορφή ανώτατων ορίων στους δείκτες δάνειο προς αξία (LTV) και εξυπηρέτηση χρέους προς εισόδημα (DSTI), αναμένεται να συμβάλουν στον περιορισμό της υπερβολικής συσσώρευσης ενυπόθηκης μόχλευσης, περιορίζοντας παράλληλα την έκθεση των τραπεζών στην έκρηξη της αγοράς κατοικίας, αν και απαιτείται στενή παρακολούθηση. Δεδομένων των ακόμη σχετικά χαμηλών συνδυασμένων κεφαλαιακών αποθεμάτων ασφαλείας, οι αρχές θα μπορούσαν να εξετάσουν το ενδεχόμενο αναπροσαρμογής του συντελεστή CCyB μεσοπρόθεσμα για να ευθυγραμμιστούν με την αυξανόμενη αβεβαιότητα και να ενισχύσουν την ανθεκτικότητα.
Κλείνοντας την έκθεσή του για την Ελλάδα, το ΔΝΤ αναφέρει πως «η αποστολή θα ήθελε να ευχαριστήσει τις ελληνικές αρχές και τα άλλα ενδιαφερόμενα μέρη για την ευγενική φιλοξενία τους και για τις ανοικτές και παραγωγικές συζητήσεις».
O καθορισμός των οικοπέδων, οι εκτιμήσεις για τα κοιτάσματα φυσικού αερίου και πετρελαίου και το χρονοδιάγραμμα για ερευνητικές γεωτρήσεις στο Ιόνιο και νοτιοδυτικά της Κρήτης.
Καλά φυλαγμένο έμεινε το αμερικανικό «μυστικό» της ελληνικής κυβέρνησης για το ενδιαφέρον της Chevron για τα δυνητικά κοιτάσματα φυσικού αερίου της Κρήτης πριν ο πλανήτης αποφασίσει να γυρίσει σελίδα και να υποδεχτεί στον Λευκό Οίκο τον υπέρμαχο του αμερικανικού συνθήματος «drill, baby, drill» Ντόναλντ Τραμπ.
Η σημειολογία των «συμπτώσεων» της κυβερνητικής ανακοίνωσης, ότι η δεύτερη μεγαλύτερη εταιρεία ορυκτών καυσίμων στον κόσμο ενδιαφέρεται για τους ελληνικούς υδρογονάνθρακες -ανήμερα της ορκωμοσίας του νέου Αμερικανού προέδρου-, εκλαμβάνεται από ενεργειακούς και επιχειρηματικούς κύκλους της χώρας ως αλλαγή της πράσινης ατζέντας, αλλά πρωτίστως ως ένα βαθύ πολιτικό μήνυμα ότι η χώρα συνεχίζει την ενεργειακή μετάβαση με πιο ρεαλιστικούς στόχους, αλλά και με την πεποίθηση ότι ο ρόλος του φυσικού αερίου πρέπει να επαναξιολογηθεί για την ενεργειακή αυτονομία της Ευρώπης έως το 2050 (αλλά και μετά) με συμμάχους τις δύο μεγαλύτερες πετρελαϊκές εταιρείες του πλανήτη.
Με ήδη τοποθετημένη στην Ελλάδα από το 2019 την ExxonMobil, η οποία ελέγχει τα δύο μπλοκ δυτικά και νοτιοδυτικά της Κρήτης και βρίσκεται ένα βήμα πριν από την επενδυτική απόφαση για διενέργεια ή μη ερευνητικής γεώτρησης (σε συνεργασία με την HelleniQ Energy, πρώην ΕΛΠΕ) νοτιοδυτικά της Κρήτης, από την περασμένη Δευτέρα η είσοδος της Chevron διαμορφώνει νέους γεωπολιτικούς συσχετισμούς και βάζει στον παγκόσμιο χάρτη των big oil την Ελλάδα.
Ανεξερεύνητες περιοχές
Οι ανεξερεύνητες περιοχές της Κρήτης και του Ιονίου εκτιμάται ότι είχαν μπει κάτω από τα ραντάρ του διεθνούς operator τουλάχιστον πριν από μία διετία (ίσως και πιο πίσω), με τις πληροφορίες να αναφέρουν ότι οι επισκέψεις τους στην Αθήνα ήταν τακτικές, έχοντας μάλιστα υπογράψει μνημόνιο συνεργασίας με τη HelleniQ Energy, με σκοπό την εξαγορά μεριδίου στις υποσχόμενες παραχωρήσεις της Κρήτης και του Ιονίου. Αυτός ο σχεδιασμός, όμως, δεν υλοποιήθηκε.
Αντίθετα, οι Αμερικανοί προτίμησαν να επιλέξουν οι ίδιοι ποιο θαλάσσιο οικόπεδο θα ερευνήσουν, καταθέτοντας προ μηνών αίτημα εκδήλωσης ενδιαφέροντος προς το ΥΠΕΝ και την Ελληνική Διαχειριστική Εταιρεία Υδρογονανθράκων και Ενεργειακών Πόρων (ΕΔΕΥΕΠ) που έγινε δεκτό. Η είσοδος της Chevron στην Ελλάδα ανακατεύει ξανά την τράπουλα της έρευνας και παραγωγής υδρογονανθράκων που άνοιξε ο πρωθυπουργός μεσούσης της ενεργειακής κρίσης, βάζοντας στο τραπέζι ακόμη και νέες παραχωρήσεις οικοπέδων, με ό,τι αυτό μπορεί να σημαίνει ακόμη και για προσέλκυση νέου επενδυτικού ενδιαφέροντος.
Την ίδια ώρα, η κυβέρνηση χορηγεί ένα δεύτερο μικρότερο μπλοκ στη βόρεια πλευρά του στόχου της Chevron (το Α2) στην HelleniQ Energy. Η τελευταία, η οποία αποτελεί τη συνέχεια της Δημόσιας Επιχείρησης Πετρελαίου (ΔΕΠ) διεκδικώντας έναν πιο ουσιαστικό πλέον ρόλο στον τομέα του upstream, βρίσκεται δίπλα στη μεγάλη αμερικανική εταιρεία στα νότια της Πελοποννήσου. Το οικόπεδο Α2, που φιγουράρει στον χάρτη ο οποίος περιλαμβάνει την περιοχή νοτιοδυτικά της Πελοποννήσου έως τα δυτικά της Κρήτης, δόθηκε ως αντάλλαγμα στα πρώην ΕΛ.ΠΕ. για την παραχώρηση τμημάτων από έκταση που τους έχει παραχωρηθεί και επιστρέφεται για περιβαλλοντικούς όρους (Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο).
To γεγονός ότι οι δύο εταιρείες εμφανίζονται να βρίσκονται πολύ κοντά στα θαλάσσια οικόπεδα υδρογονανθράκων δεν είναι κάτι που μπορεί να περάσει απαρατήρητο, δεδομένης της γραμμής επικοινωνίας που έχουν καλλιεργήσει από καιρό, αλλά και των ευρύτερων συνεργιών που μπορεί να προκαλέσει η υπερατλαντική διείσδυση στους υδρογονάνθρακες της Κρήτης.
Ο γεωπολιτικός ρόλος
Εμπειρα στελέχη της εγχώριας αγοράς ορυκτών καυσίμων συνδέουν το ενδιαφέρον της Chevron για την ελληνική αγορά upstream με ένα ευρύτερο γεωπολιτικό παιχνίδι που παίζεται στην περιοχή, αλλά και με τις ενδείξεις για σοβαρά κοιτάσματα φυσικού αερίου. «Αυτές οι εταιρείες έχουν ταμείο σαν κρατικό προϋπολογισμό, είναι σε πολλές χώρες και όταν κάνουν business development είναι σαν να είναι υπουργείο Εξωτερικών», αναφέρει καλά ενημερωμένη πηγή που εξηγεί τις ιδιαιτερότητες, αλλά και τα παιχνίδια που παίζονται γύρω από τη σφαίρα των ορυκτών καυσίμων.
Τι κίνησε όμως το ενδιαφέρον της μεγάλης πετρελαϊκής εταιρείας για την Κρήτη; Ο Ντίνος Νικολάου, γεωλόγος πετρελαίων, πρώην στέλεχος των ΕΛ.ΠΕ. και της Energean, με εμπειρία 50 ετών στον κλάδο και γνώση της περιοχής και των ιδιαιτεροτήτων της (μεγάλα βάθη θάλασσας με περίπλοκες τεκτονικές συνθήκες), εκτιμά ότι το μόνο πλεονέκτημα που έχει η νέα περιοχή είναι ότι συνορεύει με τα βόρεια σύνορα των μπλοκ της ExxonMobil. Αυτό σημαίνει ότι αν η αμερικανική εταιρεία πετύχει κάποιο στόχο με ελπιδοφόρα κοιτάσματα, τότε θα έχει πάρει θέση σε ένα στρατηγικό σημείο της ελληνικής ΑΟΖ. Οπως αναφέρει, το νότιο κομμάτι της παραχώρησης της ExxonMobil εφάπτεται με τη μέση γραμμή της υφαλοκρηπίδας της Λιβύης – Ελλάδας.
«Είναι σαν να έχω οριοθετημένη υφαλοκρηπίδα με μία εταιρεία να δραστηριοποιείται στην περιοχή και να έχω κατοχυρώσει αυτά τα όρια καθώς η έκταση είναι μέσα στη μέση γραμμή Κρήτης – Λιβύης», αναφέρει το στέλεχος της αγοράς. Αυτή η παραχώρηση οριοθετεί de facto την ΑΟΖ μας και, όπως επισημαίνεται, είναι σαν έχει γίνει ένας είδος «χρησικτησίας» χωρίς να μπορεί να μας κουνήσει κανείς! Κάτι που σαφώς ενισχύει την πεποίθηση ότι το παιχνίδι με τους υδρογονάνθρακες δεν είναι σε αυτές τις θαλάσσιες περιοχές μόνο οικονομικό αλλά και βαθιά γεωπολιτικό, καθώς στέλνει πρωτίστως πολιτικά μηνύματα πέραν από την ενεργειακή διάσταση του ορυκτού πλούτου.
Ο κ. Νικολάου υποστηρίζει ότι ExxonMobil και Chevron κινούνται αυτόνομα, ωστόσο τονίζει ότι μεταξύ των ισχυρών παικτών του κλάδου μπορεί να υπάρχει μια συνεργασία και μια ανταλλαγή πληροφοριών, επομένως μόνο τυχαία δεν είναι η κάθοδος των Αμερικανών στα δυτικά και νοτιοδυτικά της Κρήτης.
680 δισ. κυβικά μέτρα
Ποιο θα είναι το όφελος για τους Ελληνες καταναλωτές από τον νέο γύρο παραχωρήσεων; Για να υπάρχει όφελος θα πρέπει να βρούμε αέριο, απαντούν κυβερνητικά στελέχη και επισημαίνουν το γεγονός ότι στη χώρα μας βρίσκονται δύο από τις μεγαλύτερες ιδιωτικές εταιρείες του πλανήτη που έχουν ξεκινήσει να ψάχνουν για υδρογονάνθρακες – και αυτό είναι ένα γεγονός μεγάλης σημασίας από μόνο του. «Εάν δεν τρυπήσεις να κάνεις τη γεώτρηση, δεν ξέρεις τι κρύβεται στο υπέδαφος. Κάνουμε ό,τι είναι αναγκαίο για να πετύχουν οι έρευνες και να αποδείξουμε ότι είναι οικονομικά εκμεταλλεύσιμες», αναφέρει ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Θεόδωρος Σκυλακάκης. Αυτό επιβεβαιώνει και την άποψη στελεχών της αγοράς ότι φυσικό αέριο δεν υπάρχει αν δεν υπάρξουν γεωτρήσεις.
Συντηρητικές εκτιμήσεις για το μέγεθος των πιθανών κοιτασμάτων έχει κάνει στον πιο πρόσφατο ετήσιο απολογισμό της η ΕΔΕΥΕΠ. Οπως αναφέρεται στη σχετική έκθεση του 2023, η εκτίμηση των δυνητικών και πιθανών αποθεμάτων των οκτώ συμβάσεων έρευνας και παραγωγής υδρογονανθράκων στην Ελλάδα (έχουν γίνει 6 μετά την επιστροφή των μπλοκ σε Κατάκολο και αντίστοιχα σε Ιωάννινα της Energean), στις οποίες δεν έχουν διενεργηθεί ακόμη ερευνητικές γεωτρήσεις, ανέρχονται σε 24 τρισεκατομμύρια κυβικά πόδια ή 680 bcm (δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα) φυσικού αερίου. Η πρόβλεψη αυτή καθιστά αυτάρκη από πλευράς κάλυψης τη χώρα μας τόσο για τις παρούσες όσο και για τις μελλοντικές ενεργειακές ανάγκες, αλλά και για εξαγωγές μέχρι τα τέλη της δεκαετίας.
Αυτός είναι άλλωστε και ο οδικός χάρτης των εξορύξεων (εμπορική εκμετάλλευση προς το 2030), κάτι που αποδεικνύει και ο μέχρι σήμερα απολογισμός από τις ενέργειες της ExxonMobil στην Κρήτη, καθώς χρειάστηκαν πέντε χρόνια για να γίνουν οι βασικές έρευνες που αφορούν την πρόσκτηση δισδιάστατων και τρισδιάστατων μετρήσεων νοτιοδυτικά της Κρήτης.
Η διαδρομή, λένε στελέχη της αγοράς, δεν είναι εύκολη, μεσολαβούν πολλά στάδια και πάντα εγκυμονεί ο παράγοντας των προσφυγών στο ΣτΕ, που στην περίπτωση της ExxonMobil τίναξε κατά τρία χρόνια το χρονοδιάγραμμα και συνέβαλε -μεταξύ άλλων παραγόντων- και στην αποχώρηση της Energean από τα Ιωάννινα. Το καλό νέο, κατά άποψη του κ. Σκυλακάκη, είναι ότι αν βρεθεί φυσικό αέριο, εξασφαλίζεται -πέραν της ενίσχυσης των κρατικών εσόδων από τη φορολογία εισοδήματος και τα μερίσματα παραγωγής- πρόσβαση σε φθηνό αέριο για πολλές δεκαετίες.
Με το ενδιαφέρον της Chevron αυξάνεται η έκταση της παραχώρησης κατά 11.500 τετραγωνικά χιλιόμετρα μεγαλώνοντας σε 50.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα την έκταση που καταλαμβάνουν τα τρία συνεχόμενα οικόπεδα (δυτικά, νοτιοδυτικά της Κρήτης και νότια της Πελοποννήσου), τα οποία συγκεντρώνουν την προσοχή των διεθνών operators και της HelleniQ Energy. Στο υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας εκτιμούν ότι κάθε φορά που γίνεται μια γεώτρηση υπάρχει πιθανότητα 10% να βρεθεί αέριο. «Το κλειδί είναι να έχουμε πολλά οικόπεδα στο παιχνίδι, ανταγωνισμό μεταξύ μεγάλων παγκόσμιων εταιρειών και τα χρήματα στο τραπέζι για να κάνουν τις γεωτρήσεις. Και αυτό είναι κάτι που έχουμε πετύχει ως χώρα», αναφέρουν.
Κρίσιμος ο Μάρτιος
Η ελληνική κυβέρνηση τελεί εν αναμονή της απόφασης για την ερευνητική γεώτρηση της ExxonMobil νοτιοδυτικά της Κρήτης, η οποία προσδιορίζεται για τον Μάρτιο του 2025. Τότε λήγει η προθεσμία που έχει για να δηλώσει αν θα προχωρήσει σε σεισμικές έρευνες για το δυτικό μπλοκ, για το οποίο έχει ζητήσει παράταση 6 μηνών. Εάν, όπως αναφέρουν καλά ενημερωμένες πηγές, απαντήσει θετικά, τότε αυτό θα αποτελεί ένα προμήνυμα για την απόφασή της να κάνει το επόμενο επενδυτικό βήμα νοτιοδυτικά της Κρήτης, όπου είναι πιο ώριμη η παραχώρηση.
Διαφορετικά θα επιστρέψει πίσω το μπλοκ δυτικά της Κρήτης, με την πιθανότερη ένδειξη ότι δεν θα προχωρήσει σε γεώτρηση. Ωστόσο, ακόμη και αν η εξέλιξη είναι θετική για την ExxonMobil, ο χρόνος της ερευνητικής γεώτρησης δεν προσδιορίζεται πριν το 2026 με 2027, καθώς απαιτούνται μια σειρά από βήματα για να προχωρήσουν οι διαδικασίες. Εφόσον ανάψει το πράσινο φως, η εταιρεία θα πρέπει υποβάλει Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων, η οποία θα βγει σε διαβούλευση και αν δεν υπάρξουν προσφυγές, θα χρειαστεί χρόνο μέχρι να εγκριθεί. Εφόσον στη συνέχεια γίνει γεώτρηση και υπάρχουν κοιτάσματα, πρέπει να γίνουν γεωτρήσεις επιβεβαίωσης με στόχο την εξασφάλιση άδειας εκμετάλλευσης, η οποία κατοχυρώνει έναν operator για 25 χρόνια.
Κατεβάζουν γκάζια
Ολα συντείνουν στην άποψη ότι το πρότζεκτ των ελληνικών υδρογονανθράκων σε συνδυασμό με τη σαρωτική υποστήριξη των πετρελαϊκών κολοσσών μετά τη νίκη Τραμπ μπαίνει σε μια νέα περίοδο και στην Ελλάδα. Ηδη τα σήματα στην Ευρώπη για το ξήλωμα του… πράσινου πουλόβερ και την αναθεώρηση των στόχων του Green Deal έχουν δοθεί από πολλές κατευθύνσεις στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Τις προηγούμενες μέρες με επιστολή του το Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα (ΕΛΚ), στο οποίο ανήκουν η πρόεδρος της Ε.Ε. Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ο Κυριάκος Μητσοτάκης και ο επικεφαλής των Χριστιανοδημοκρατικών Φρίντριχ Μερτς, που έχει πάρει προβάδισμα για τη γερμανική καγκελαρία, ζητεί οι εθνικές κυβερνήσεις να αποφασίζουν με ποιες τεχνολογίες θα επιτυγχάνονται οι κλιματική στόχοι, αλλά και συγχρόνως να μπουν σοβαροί περιορισμοί σε ό,τι αφορά την επέκταση του συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων ρύπων.
Είχαν προηγηθεί η επιστολή του πρωθυπουργού προς την πρόεδρο της Κομισιόν με στόχο τη μεγαλύτερη ευελιξία των κρατών-μελών στην επίτευξη των στόχων της πράσινης μετάβασης και την αντιμετώπιση του ενεργειακού κόστους, αλλά και η πρόσφατη δημόσια τοποθέτηση του Κυριάκου Μητσοτάκη στην Αθήνα παρουσία του πρώην πρωθυπουργού της Ιταλίας Ενρίκο Λέτα.
Στην τελευταία αυτή τοποθέτησή του ο κ. Μητσοτάκης δήλωσε ότι πρέπει να εφαρμόσουμε την πράσινη μετάβαση με ρυθμό που να μην καταστρέψει την ανταγωνιστικότητα της Ευρώπης και να μην πλήξει τους λιγότερο προνομιούχους, δίνοντας ψήφο εμπιστοσύνης στο φυσικό αέριο. Από το ίδιο μάλιστα βήμα εμφανίστηκε απογοητευμένος από το γεγονός ότι ακόμα και στην Ευρωπαϊκή Ενωση αντιμετωπίζουν το φυσικό αέριο ως κάτι φρικτό. «Ενώ όλοι μας γνωρίζουμε ότι θα το χρειαζόμαστε για τα επόμενα 30, 40 ίσως και 50 χρόνια».
Πρόκειται, σε κάθε περίπτωση, για μια μεγάλη μεταστροφή της κυβέρνησης σε σχέση με την πράσινη ενεργειακή ατζέντα, τον πήχη της οποίας έβαλε πολύ ψηλά ο ίδιος ο πρωθυπουργός από την αρχή της πρώτης του θητείας, το 2019, αιφνιδιάζοντας την αγορά από το βήμα του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών όταν ανακοίνωνε το κλείσιμο των λιγνιτικών μονάδων της ΔΕΗ. Σε πείσμα μάλιστα κορυφαίων Ελλήνων επιχειρηματιών, οι οποίοι δεν δίστασαν να αμφισβητήσουν τους φιλόδοξους στόχους της ενεργειακής μετάβασης, θεωρώντας δυσβάσταχτο το κόστος για τους πολίτες αλλά και την ελληνική βιομηχανία, που λόγω έλλειψης κρατικής στήριξης βλέπει συνεχώς να φθίνει η ανταγωνιστικότητά της από τα υψηλά κόστη, και την ανισορροπία των τιμών ρεύματος μεταξύ Βορρά και ΝΑ Ευρώπης.
Το κατέβασμα του γκαζιού από τις υψηλές ταχύτητες του Green Deal έχουν ήδη επισημάνει κορυφαία στελέχη της αγοράς. Δεν είναι τυχαίο, λένε εκπρόσωποι της βιομηχανίας, ότι αν και το 2019 η πράσινη μετάβαση αποτελούσε τη Νο1 προτεραιότητα για την Κομισιόν, τώρα δεν βρίσκεται ούτε μέσα στις 10 πρώτες κατευθυντήριες γραμμές της νέας επιτροπής. Επομένως, η ανακοίνωση του επενδυτικού ενδιαφέροντος της Chevron και η σαφής υποστήριξη προς τους εξορυκτικούς στόχους της χώρας μόνο τυχαία δεν είναι.
Oι καθυστερήσεις
Η ελληνική κυβέρνηση εμφανίζεται αποφασισμένη να τρέξει με γρήγορους ρυθμούς τις διαδικασίες. Είναι χαρακτηριστικό ότι ήδη έχει υποβληθεί στο υπουργείο Περιβάλλοντος η Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων για το οικόπεδο της νότιας Πελοποννήσου, ενώ ξεκίνησε και διαγωνιστική διαδικασία με στόχο την ανάδειξη του αναδόχου ως τα τέλη του έτους. Με τον τρόπο αυτό το ΥΠΕΝ επιδιώκει να στείλει ένα μήνυμα σε όσους επικρίνουν τα πισωγυρίσματα της κυβέρνησης για τους υδρογονάνθρακες που έδειξαν την έξοδο σε κορυφαίες ευρωπαϊκές εταιρείες υδρογονανθράκων.
Η βάση του ΜΑGA δομείται στην αντίληψη ότι στις διεθνείς σχέσεις οι ΗΠΑ έχουν μειωμένο ηγετικό ρόλο και θα πρέπει να γίνουν πιο ισχυρές και ότι στο εσωτερικό ένα διεφθαρμένο γραφειοκρατικό σύστημα δεν ακούει τον μέσο αμερικανό.
Ηκατάσταση στις Ηνωμένες Πολιτείες από το Β Παγκόσμιο και έπειτα πάντα καθορίζει τις εξελίξεις στην Ευρώπη και συνολικά στο Δυτικό κόσμο, σε οικονομικά, κοινωνικά, πολιτιστικά θέματα και σαφώς στις διεθνείς σχέσεις.
Είναι αυτή ακριβώς η θέση των ΗΠΑ που βρίσκονται στην πρωτοπορία η οποία τις χαρακτηρίζει ως μία παραγωγική μηχανή που παράγει από τεχνολογική, επιστημονική και στρατιωτική εξέλιξη ως την μόδα, το σινεμά, τη μουσική και εν γένει τον τρόπο που ζούμε. Αυτό δεν σημαίνει ότι η Ευρώπη απλώς ακολουθεί αλλά κατά βάση θα πρέπει να συνθέσει και να αξιοποιήσει στην δική της εκδοχή η κάθε χώρα τα όσα παράγουν οι ΗΠΑ.
Σε επίπεδο διεθνών σχέσεων και πολιτικής οικονομίας η Ευρωπαϊκή Ένωση σαφώς και υπολείπεται σε ισχύ από τις ΗΠΑ ενώ οι πρόσφατες εξελίξεις του πολέμου μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας έχουν αναγκάσει την Ευρώπη συνολικά να επανεξετάσει τη θέση της στον κόσμο αλλά και εσωτερικά σε μία σειρά θεμάτων από το περιβάλλον ως τις κοινωνικές δομές.
Καθώς βιώνουμε την οργισμένη δεκαετία του 2020 όπως έχει χαρακτηριστεί και από τον συγγραφέα Alec Ross, οι ανισορροπίες στις αγορές και η κυριαρχία μονοπωλιακών πολυεθνικών έναντι της πολιτικής και συνολικά επί των δημοκρατικών θεσμών της κοινωνίας δημιουργεί εντάσεις, στρεβλώσεις και καθορίζει ανάγκες που πρέπει να επιλυθούν, χωρίς όμως να είναι σαφής η κατεύθυνση των λύσεων.
Σε αυτή τη βάση οι εξελίξεις στις ΗΠΑ αναδεικνύουν ακριβώς αυτά τα ερωτήματα και τις διαδικασίες που απαιτούν απαντήσεις σε συνδυασμό με την παρακαταθήκη και την αντίληψη ενός Αμερικάνικου Ονείρου που έχει θρέψει για δεκαετίες τις γενιές των νέων στις ΗΠΑ αλλά και διεθνώς όπου όλοι όσοι προσέρχονται στην Αμερική είναι εν δυνάμει επιτυχημένοι μέσα από σκληρή προσπάθεια στη βάση της λειτουργίας κοινωνικών, οικονομικών και πολιτικών θεσμών.
Ακόμα και από την περίοδο του Προέδρου Bush του νεότερου στις αρχές του 2000 το κρίσιμο ερώτημα και η ανάγκη για έμπνευση και για κοινωνική εξέλιξη και ενδυνάμωση του ατόμου, υπήρχε στις ΗΠΑ σε έντονο βαθμό. Η ανάγκη του ατόμου να βρει μία θέση ισχύος ανάμεσα σε ακμάζουσες εταιρίες με ογκώδη κέρδη την ώρα που οι μισθοί και το μερίδιο στην ανάπτυξη αυξανόταν ανισομερώς, ήρθε η κρίση του 2008 και έδωσε την πολιτική της έκφραση στην “Ελπίδα” του Ομπάμα.
Το μήνυμα εξάλλου εκείνης της περιόδου ήταν η ελπίδα για καλύτερες μέρες, για προοπτική ενάντια στα λάθη, στα προβλήματα και στα αδιέξοδα των οικονομικών κολοσσών και του χρηματιστηρίου που έφεραν δυσκολίες στην καθημερινή ζωή του μέσου Αμερικανού και της ανάγκης για μία διαβίωση ασφαλή, προσιτή, και κυρίως με προοπτική.
Το μείγμα αυτό έψαχνε από τότε την απάντηση του και στην περίοδο της πληροφορίας μέσα από τα social media, ο Trump – πρόσωπο με ήδη επιρροή στα παραδοσιακά ΜΜΕ, βρέθηκε να δώσει την απάντηση που αυτός επιδιώκει να εκφράσει ως απάντηση στα παραπάνω ερωτήματα με τη δική του στρατηγική που παρουσιάζεται πίσω από ένα πέπλο που το ονομάζει MAGA – Make America Great Again.
Κατ αυτόν οι απαντήσεις που δίνονται μοιάζουν απλές μπροστά σε σύνθετα προβλήματα επιδιώκοντας να σχηματοποιήσει ένα αφήγημα που κατ αυτόν η κοινωνία χρειάζεται το οποίο δεν θα περιορίζεται μόνον σε μία καθαρά εκλογική επιλογή, αλλά θα αφορά ένα σύνολο κοινωνικών θεμάτων που απασχολούν την αμερικανική κοινωνία.
Επιδιώκει δηλαδή το σχηματισμό μιας κουλτούρας, μιας κοσμοθεωρίας για το πώς πρέπει να προχωρήσει η αμερικανική κοινωνία και για αυτό εξάλλου έχουν τεθεί σε πρώτη γραμμή θέματα μεταναστών, οπλοκατοχής, τα δικαιώματα των γυναικών, και συνολικά θέματα που τίθενται με έντονες διαχωριστικές γραμμές μέσα στην κοινωνία καθιστώντας την σύνθεση αντιλήψεων εξαιρετικά δύσκολη.
Η βασική θεώρηση της κουλτούρας του MAGA
Η βασική θεώρηση της κουλτούρας του MAGA επιδιώκει να ασκήσει άμεση επιρροή στον μέσο Αμερικανό και ιδιαίτερα στον χαμηλόμισθο και στις απαιτήσεις του ώστε να μπορέσει τον κάνει να νιώσει ότι μπορεί κι αυτός να συμμετέχει στις εξελίξεις δια μέσω ενός βροντερού εκφραστή – του Trump, και μέσω αυτού να έχει κι αυτός λόγο στις ογκώδεις οικονομικές εξελίξεις και στις διεθνείς προκλήσεις.
Η βάση του MAGA δομείται στην αντίληψη ότι στις διεθνείς σχέσεις οι ΗΠΑ έχουν μειωμένο ηγετικό ρόλο και θα πρέπει να γίνουν πιο ισχυρές ώστε οι άλλες χώρες να μην τολμούν να σκεφθούν να προκαλέσουν εντάσεις και στο εσωτερικό ότι ένα διεφθαρμένο γραφειοκρατικό σύστημα δεν ακούει τον μέσο αμερικανό και τις παραδοσιακές αξίες και ότι θα πρέπει πλέον να ακούσει μέσω από αλλαγές που αφορούν τους μετανάστες και την αστυνομική λειτουργία συν μια σειρά προτάσεων οικονομικού προστατευτισμού μπροστά στις διεθνείς τεχνολογικές εξελίξεις.
Και αν ο Trump δέχτηκε έντονη κριτική για την πρώτη θητεία του ως Πρόεδρος την περίοδο 2016-2020 και τις επιλογές που τότε έκανε από την αρχή ως την αντιμετώπιση του Covid, κατά την παρούσα δεκαετία με τις αλλαγές που αυτή έχει ήδη φέρει και με όσες ανοίγονται μπροστά, η κοινωνία στις ΗΠΑ πάλλεται όπως ένα τεντωμένο σχοινί όπου η ατζέντα του MAGA επιδιώκει να γίνει η κυρίαρχη κουλτούρα. Όμως ακόμη δεν είναι ευδιάκριτο αν αυτό το πλαίσιο επικρατεί κοινωνικά ή αν η κοινωνία κινείται μεν σε μία ένταση αλλά ακόμη είναι άγνωστη η κατεύθυνσή της.
Σε όλες τις μελέτες και τις έρευνες για το μέλλον είναι σαφές ότι ο συνδυασμός τεχνολογικών αλλαγών, διεθνών σχέσεων και οικονομικών διεργασιών του οικονομικού συστήματος έρχεται και απαιτεί απαντήσεις και αυτές πιέζουν το άτομο και την κοινωνία ώστε να δει ποιες θα είναι τελικά αυτές και αν είναι δυνατόν να δει πέρα από την οργή για τα λάθη του παρελθόντος αλλά και την οργή για το συναίσθημα του αποκλεισμού.
Οι κοινωνικές ομάδες που δεν συμμετέχουν όπως θα ήθελαν στην αναπτυξιακή πορεία, που βιώνουν τον πληθωρισμό, που δεν ενδιαφέρονται ιδιαίτερα για τις διεθνείς σχέσεις μιας και η Ευρώπη και οι υπόλοιπες χώρες βρίσκονται μακριά τους και ενώ ζουν μεν στη χώρα που για δεκαετίες οδηγεί το Δυτικό κόσμο, αλλά οι ίδιοι μοιάζουν να μένουν πίσω από τις οικονομικές εξελίξεις επιζητούν μια απάντηση και εδώ έρχεται η ανάγκη να γίνει ενδελεχής ανάλυση του τι τελικά επιδιώκει, τι εισηγείται η αναδυόμενη κουλτούρα του MAGA.
Η κατεύθυνση του Τράμπ
Και σε αυτή την κατεύθυνση το νόημα γιατί ο Trump και η πρόταση του για το MAGA τίθεται όχι απλά ως πολιτική ατζέντα αλλά ως συνολική νοοτροπία και αντίληψη, συνοψίζεται ίσως σε ένα σημείο της ομιλίας του στο Green Bay του Wisconsin στις 31 Οκτωβρίου 2024, όπου εκεί ντυμένος με στολή εργάτη απορριματοφόρου παρουσιάζει μια ομιλία όπου εξηγεί με περιγραφή κοινωνικών ταυτοτήτων διάφορων κοινωνικών ομάδων ότι η πρόταση του καλωσορίζει όσους εργάζονται σκληρά και κάνουν τη χώρα να κρατιέται (επανάληψη του μηνύματος των εκλογών του 2016).
Περιγράφονται οι βετεράνοι και οι στρατιωτικοί, όσοι βρίσκονται στα συνδικάτα, οι αγρότες, οι εργαζόμενοι στις μεταφορές, (δηλαδή πρόσωπα της εργατικής και μικροαστικής τάξης τα οποία επιδιώκει να εκφράσει προνομιακά) οι πατριώτες πατέρες και μητέρες που εργάζονται σκληρά, (εδώ αναφέρεται στους γονείς και τη συζήτηση που έχει ανοίξει στις ΗΠΑ για τη λειτουργία της οικογένειας) και συνεχίζει αναφέροντας περιγραφικά το μωσαϊκό της αμερικανικής κοινωνίας όπως αυτή έχει διαμορφωθεί τα τελευταία 200 χρόνια.
Κάνοντας λεπτομερή αναφορά σε φυλετικά και θρησκευτικά χαρακτηριστικά για όσους αποτελούν ιστορικά τις προελεύσεις των αφροαμερικανών, των ασιατών, των ισπανόφωνων, των αραβόφωνων, των χριστιανών, των μουσουλμάνων, των ιουδαίων, των καθολικών, των ευαγγελιστών, των μορμόνων, και καταλήγει αναφέροντας εν τέλει τον καθένα που θέλει απλά να κάνει την Αμερική σπουδαία ξανά.
Δηλαδή στο πλαίσιο του MAGA φαινομενικά χωράνε όλες οι προελεύσεις και τα κοινωνικά χαρακτηριστικά, κάτι που είναι λογικό για μία χώρα που έχει γεννηθεί και δομηθεί στη βάση ενός μωσαϊκού φυλών, χρωμάτων και θρησκειών καθώς μόνον η ένταξη όσων περισσότερων μπορεί να δώσει προοπτική σε μια τέτοια κουλτούρα, μόνον αν μπορεί να εκφράσει πολλούς και ασχέτως ποιος μπορεί να βρίσκεται σε πιο μειονεκτική θέση από κάποιον άλλον και ενδεχομένως με μεγαλύτερη ανάγκη προστασίας και ενίσχυσης.
Η ένταση της αναφοράς στοχεύει όμως κατά βάση στις χαμηλότερες οικονομικά κοινωνικές ομάδες και σε όσους νιώθουν να συμμετέχουν λιγότερο στις εξελίξεις καθώς η στρατηγική του MAGA επιδιώκει την προνομιακή αντιπροσώπευση τους χωρίς όμως να τίθενται σαφείς λύσεις για δημοκρατικές τομές και εμβάθυνση των δημοκρατικών θεσμών ως απάντηση στις κατηγορίες για ένα διεφθαρμένο σύστημα.
Η βάση της αναδυόμενης αυτής κουλτούρας φαινομενικά ανάγεται σε μια περίοδο προ 60 ετών, όπου με το μισθό του ο σκληρά εργαζόμενος μπορούσε να αποκτήσει κατοικία και ένα σεβαστό επίπεδο ζωής, όμως καθώς οδεύουμε στο 2030 όπου η ζωή η ίδια πλέον συμπεριλαμβάνει πολλά περισσότερα ζητήματα που αφορούν πολυεπίπεδα θέματα και η εξεύρεση λύσεων είναι τόσο δύσκολη όπου οι απαντήσεις θα πρέπει να είναι σύγχρονες ή ακόμη και με στόχευση στο μέλλον. Πλέον είναι σίγουρο ότι η κοινωνία των ΗΠΑ και κατ επέκταση και οι κοινωνίες της Ευρώπης επιζητούν μια απάντηση που να εμπεριέχει πολλές περαιτέρω απαντήσεις, απέναντι στις προκλήσεις που βιώνουμε.
Καθώς οι τεχνολικές εξελίξεις σε συνδυασμό με την ανισομερή κατανομή πλούτου και την έντονη επίδραση της οικονομίας και των ογκωδών διεθνών εταιρικών κολοσσών, έχουν δημιουργήσει την ανάγκη ενός νέου κοινωνικού συμβολαίου είτε πιο ανθρώπινου προς όφελος των περισσότερων είτε ενός απάνθρωπου προς χάρη ελαχίστων.
Ασχέτως των εκλογών του 2024 στις ΗΠΑ και του αποτελέσματος τους, η συζήτηση για την πορεία του μέλλοντος έχει μόλις ανοίξει και οι πολίτες που μεγάλωσαν είτε βιώνοντας οι ίδιοι είτε διαβάζοντας για τις εικόνες μίας περιόδου όπου όλα ήταν πιο προσιτά μετά τον Β Παγκόσμιο Πόλεμο, ζώντας ύστερα τον ψυχρό πόλεμο και τη λήξη του και προσγειώθηκαν απότομα λίγο μετά το 2000 και την οικονομική κρίση, καθώς και οι νεότερες γενιές που ζουν τις κοσμογονικές αλλαγές του ίντερνετ και της τεχνολογίας, θέλουν απαντήσεις.
Οι βάσεις για την καθιέρωση μιας νέας κουλτούρας έχουν ήδη τεθεί μιας και είναι αντιληπτό ότι το μέλλον είναι ήδη εδώ και το ερώτημα είναι αν η αναδυόμενη μέσα και από τα social media κουλτούρα του MAGA θα γίνει κυρίαρχή στις ΗΠΑ ή αν μπορούν οι κοινωνικές και πολιτικές δυνάμεις να δώσουν μια άλλη ολοκληρωμένη πρόταση που ξεκινάει από τις γειτονιές των αστικών μεγαλουπόλεων, περνάει από τις αγροτικές και βιομηχανικές περιοχές και φθάνει στην διαχείριση των διεθνών εξελίξεων.
Και η απάντηση αυτή δεν περιορίζεται στις ΗΠΑ αλλά αφορά όλο το Δυτικό κόσμο συνολικά και θα πρέπει οι κοινωνίες στην Ευρώπη να επιδιώξουν να δώσουν και αυτές τις δικές τους προτάσεις και να μην επαφίονται μόνον σε όσες έτοιμες προτείνονται από την άλλη πλευρά του Ατλαντικού, δηλαδή να έρθουν και οι ευρωπαϊκές κοινωνίες προ των ευθυνών τους.
Υπό έλεγχο και σε φάση εκτόνωσης φαίνεται να βρίσκεται η υπόθεση των κρουσμάτων σαλμονέλωσης που κινητοποίησε τις τελευταίες ημέρες τις υγειονομικές αρχές στη Λαμία.…
Ο Περιφερειάρχης Αττικής και ο Δήμαρχος της κινεζικής πόλης, Gong Zheng, συνομολόγησαν στην ενίσχυση της αυτοδιοικητικής συνεργασίας στους τομείς της επιχειρηματικότητας, του εμπορίου, της ναυτιλίας, του πολιτισμού, του τουρισμού και του αθλητισμού, ενώ έμφαση δίνεται και στο κοινό αυτοδιοικητικό όραμα για μητροπολιτική βιώσιμη ανάπτυξη.
Κατά τη σχετική ανακοίνωση: Χαρδαλιάς
Η Περιφέρεια Αττικής και η Πόλη της Σαγκάης, δύο περιοχές που κατέχουν δεσπόζουσα θέση στις χώρες τους, προχώρησαν σήμερα στην υπογραφή Στρατηγικού Πλαισίου Συνεργασίας (MoU) που καλύπτει σημαντικό αριθμό τομέων, από την επιχειρηματικότητα, το εμπόριο και τον πολιτισμό έως τη ναυτιλία, τον τουρισμό, τον πολιτισμό και τη βιώσιμη ανάπτυξη.
Η τελετή υπογραφής πραγματοποιήθηκε σε κλίμα φιλίας και αμοιβαίου σεβασμού, στο Διοικητήριο της Περιφέρειας, μεταξύ του Περιφερειάρχη Αττικής Νίκου Χαρδαλιά, και του Δημάρχου της Σαγκάης, Gong Zheng, παρουσία του πρέσβη της Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας στην Ελλάδα Fang Qui και του Προέδρου και Διευθύνοντα Συμβούλου της πολυεθνικής εταιρείας Cosco Shipping, Zhu Bixin.
Το Στρατηγικό Πλαίσιο Συνεργασίας αντανακλά τη δέσμευση των δύο πλευρών να ενισχύσουν τους αυτοδιοικητικούς δεσμούς τους και να αναδείξουν την κοινή τους επιθυμία για ανάπτυξη, συνεργασία και πολιτιστικές ανταλλαγές. Στόχος της συμφωνίας είναι η περαιτέρω ενδυνάμωση της φιλίας των λαών της Ελλάδας και της Κίνας και η δημιουργία νέων ευκαιριών σε μία σειρά από τομείς, όπως επιχειρηματικότητα, πολιτισμός, ναυτιλία, τουρισμός, αθλητισμός και βιώσιμη ανάπτυξη. Ειδικότερα, οι κύριοι άξονες της συνεργασίας μεταξύ των δύο πλευρών θα είναι οι εξής:
1.Επιχειρηματικότητα και Εμπόριο Η συνεργασία θα επικεντρωθεί στην ανταλλαγή τεχνογνωσίας και στην ενίσχυση των σχέσεων των εμπορικών επιμελητηρίων και επιχειρηματικών φορέων των δύο περιοχών. Προβλέπεται η διευκόλυνση της πρόσβασης προϊόντων και υπηρεσιών στις αγορές των δύο χωρών, με στόχο την υπογραφή αμοιβαία επωφελών συμφωνιών.
2.Πολιτισμός και Τέχνη Οι δύο πλευρές δεσμεύονται να συνεργαστούν για την προστασία και διατήρηση της πολιτιστικής κληρονομιάς. Προβλέπονται προγράμματα ανταλλαγής καλλιτεχνικών αντιπροσωπειών και πρωτοβουλίες που θα προάγουν την πολιτιστική δημιουργία, ενώ ενισχύεται η συμμετοχή καλλιτεχνικών αντιπροσωπειών σε σημαντικές πολιτιστικές εκδηλώσεις.
3.Λιμάνια και Ναυτιλία Η συμφωνία δίνει έμφαση στην υποστήριξη της ανάπτυξης του Λιμανιού του Πειραιά, ως στρατηγικού κόμβου για το εμπόριο και τις θαλάσσιες μεταφορές, σε συνάρτηση με την μακροχρόνια επένδυση της COSCO Shipping Group. Οι δύο πλευρές θα συνεργαστούν για τη βιώσιμη ανάπτυξη της ναυτιλίας και τη διασύνδεση των λιμανιών τους.
4.Τουρισμός Οι δύο πλευρές υποστηρίξουν τη συνέχιση της απευθείας αεροπορικής σύνδεσης μεταξύ Σαγκάης και Αθήνας και θα συνεργαστούν για την προώθηση πολιτιστικού και εκθεσιακού τουρισμού, αναδεικνύοντας τα εκατέρωθεν μοναδικά χαρακτηριστικά τους.
5.Αθλητισμός Η συνεργασία περιλαμβάνει την ανταλλαγή τεχνογνωσίας στη διοργάνωση μεγάλων αθλητικών εκδηλώσεων, τη διαχείριση αθλητικών υποδομών, την ανάπτυξη εκπαιδευτικών προγραμμάτων και άλλες συναφείς δραστηριότητες.
6.Βιώσιμη Ανάπτυξη Δίνεται έμφαση στην ανταλλαγή καλών πρακτικών και τη συνεργασία σε θέματα βιώσιμης ανάπτυξης, με στόχο τη διαμόρφωση περιβαλλοντικά φιλικών πολιτικών και καινοτόμων λύσεων μητροπολιτικού χαρακτήρα. Το Γραφείο Εξωτερικών Υποθέσεων της Δημοτικής Κυβέρνησης Σαγκάης και το Γραφείο του Περιφερειάρχη Αττικής θα αναλάβουν τον συντονισμό και την παρακολούθηση της εφαρμογής του στρατηγικού πλαισίου συνεργασίας, διασφαλίζοντας την επιτυχή υλοποίησή του.
Ν. Χαρδαλιάς: Ανοίγονται νέοι ορίζοντες για τη φιλία Ελλάδας και Κίνας στο πεδίο της αυτοδιοικητικής συνεργασίας
Όπως δηλώνει ο Περιφερειάρχης Αττικής Νίκος Χαρδαλιάς:
«Η υπογραφή του Μνημονίου Συνεργασίας, αποτελεί ένα σημαντικό ορόσημο για την Περιφέρεια Αττικής και την Πόλη της Σαγκάης και αφορά ζητήματα που η Τοπική Αυτοδιοίκηση μπορεί να βρει κοινό πεδίο δράσης, όπως στα ζητήματα πολιτισμού, τουρισμού, ενίσχυσης της επιχειρηματικότητας. Η Σαγκάη αποτελεί την έκφραση του σύγχρονου προσώπου του κινεζικού κράτους, της οικονομίας, της βιομηχανίας και του ιστορικού δρώμενού του.
Οι κοινές μας αξίες, η ιστορία και η δυναμική μας αποτελούν τη βάση για μία αμοιβαία επωφελή αυτοδιοικητική συνεργασία με ισχυρό αναπτυξιακό αποτύπωμα. Τον περασμένο Μάιο, είχα την τιμή να επισκεφθώ τη Σαγκάη, συμμετέχοντας στη διεθνή έκθεση τουρισμού ITB China, όπου μας δόθηκε η ευκαιρία να αναδείξουμε την Αττική ως προορισμό υψηλής αξίας για τους Κινέζους επισκέπτες. Ο Δήμαρχος ανταποκρίθηκε στην πρόσκλησή μου.
Σήμερα, απευθύνω ανοικτό κάλεσμα στους φίλους μας από την Κίνα να επισκεφθούν την Αττική και να βιώσουν αυτή τη μοναδική εμπειρία. Εδώ, μπορούν να αντικρίσουν από κοντά τα δεκάδες μνημεία παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς, αλλά και να ανακαλύψουν τη σύγχρονη ελληνική δημιουργικότητα που αποτελεί ζωντανή απόδειξη της διαχρονικής μας αξίας.
Παράλληλα όμως ενημέρωσα τους υψηλούς καλεσμένους μας για την επικείμενη επέκταση του προβλήτα κρουαζιέρας στον Πειραιά. Πρόκειται για ένα από τα εμβληματικά έργα που έχουμε ανακοινώσει ότι θα υλοποιήσουμε κατά τη διάρκεια της θητείας μας, δίνοντας νέα ώθηση στο μεγαλύτερο λιμάνι της χώρας μας. Η επένδυση της Cosco έχει μετατρέψει τον λιμένα σε καίριο διαμετακομιστικό κέντρο μεταξύ Ανατολής και Δύσης, την ίδια ώρα που η ελληνική ναυτιλία δείχνει την έμπρακτη εμπιστοσύνη της σε όλο και περισσότερα κινεζικά ναυπηγεία για να γιγαντώσει τον στόλο της.
Θέλω να τονίζω πως ένας από τους σημαντικούς πυλώνες αυτής της στρατηγικής συνεργασίας που δομούμε, αφορά την εκατέρωθεν ενίσχυση της επιχειρηματικότητας. Μέσω της ανταλλαγής τεχνογνωσίας και της συνεργασίας μεταξύ των φορέων των δύο περιοχών, στόχος μας είναι να δημιουργήσουμε ένα ευνοϊκό περιβάλλον που θα προσφέρει αμοιβαία οφέλη για τις επιχειρήσεις σε Ελλάδα και Κίνα, συμβάλλοντας από πλευράς μας -στον βαθμό που μας αναλογεί- στην ενίσχυση της εθνικής προσπάθειας και στην περαιτέρω σύσφιξη των σχέσεων των χωρών μας.
Η Περιφέρεια Αττικής θα συνεχίσει να επενδύει σε τέτοιου είδους συνεργασίες, αποδεικνύοντας ότι για εμάς η εξωστρέφεια και η παρουσία μας στα παγκόσμια δρώμενα είναι άμεσης προτεραιότητας. Η Περιφέρεια Αττικής είναι η απόλυτη πρωταγωνίστρια των εξελίξεων και στο εξωτερικό».
Από την πλευρά του ο Δήμαρχος της Σαγκάης, Gong Zheng, χαιρέτισε την υπογραφή της συμφωνίας, τονίζοντας τη σημασία της για τη σύσφιγξη των σχέσεων Κίνας και Ελλάδας και στο κομμάτι της αυτοδιοικητικής συνεργασίας.
Όπως σημείωσε: «Αν και η Σαγκάη και η Αττική απέχουν πολύ μεταξύ τους, η φιλία τους όμως χρονολογείται από πολύ παλιά. Η Σαγκάη έγινε αδελφοποιημένη πόλη με τον Πειραιά το 1985 και ανέπτυξε σχέσεις φιλικών ανταλλαγών με την Αθήνα το 2009 – μια σχέση που σε λίγο θα αναβαθμιστεί, καθώς θα γίνει επίσης αδελφοποιημένη πόλη.
Εδώ και πολλά χρόνια, η Σαγκάη έχει πολύ στενή συνεργασία με την Περιφέρεια Αττικής σε πολλούς τομείς, όπως τον εμπορικοοικονομικό, τη ναυτιλία, τον πολιτισμό και τον τουρισμό και έχει επιτύχει θετικά αποτελέσματα. Με την υπογραφή αυτού του μνημονίου για τον ορισμό του πλαισίου της στρατηγικής συνεργασίας μεταξύ Αττικής και Σαγκάης, τα δύο μέρη θα επιτύχουν ακόμα υψηλότερο επίπεδο αμοιβαίου οφέλους, με απτά και μετρήσιμα αποτελέσματα, ανοίγοντας ένα νέο κεφάλαιο συνεργασίας πάνω σε συγκεκριμένα αντικείμενα».
Το παρών στην υπογραφή της συμφωνίας έδωσαν, πέραν των προαναφερθέντων, πολυμελής κινεζική αντιπροσωπεία από υψηλόβαθμους αξιωματούχους της Κυβέρνησης της Σαγκάης και στελέχη της κινεζικής πρεσβείας στην Αθήνα, ενώ από πλευράς Περιφέρειας Αττικής παραβρέθηκαν η Ειδική Γραμματέας Έλενα Ράπτη, ο Πρόεδρος της «Νέας Μητροπολιτικής Αττικής Α.Ε.» Δημήτρης Φραγκάκης, η γενική διευθύντρια της «Νέας Μητροπολιτικής Αττικής Α.Ε.» Έφη Φιλιοπούλου, ο Αναπληρωτής Διευθυντής του Γραφείου Περιφερειάρχη, Δημήτρης Ταραζώνας και η Σύμβουλος Περιφερειάρχη για Ευρωπαϊκά και Διεθνή Θέματα Βάλια Κακαρούκα.
Η κλιματική αλλαγή αποτελεί ένα από τα πιο επιτακτικά και πολυδιάστατα ζητήματα της σύγχρονης εποχής, με σοβαρές επιπτώσεις στο περιβάλλον, την κοινωνία και την οικονομία.
Η υπερθέρμανση του πλανήτη, η οποία συνδέεται με την αύξηση της μέσης παγκόσμιας θερμοκρασίας, είναι άμεσα συνδεδεμένη με την ανθρωπογενή δραστηριότητα, κυρίως τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου. Η επιστημονική κοινότητα επισημαίνει τη δραματική εξέλιξη των φαινομένων αυτών και προειδοποιεί για τις επικείμενες συνέπειες αν δεν ληφθούν άμεσα μέτρα.
Αίτια και Μηχανισμοί της Κλιματικής Αλλαγής
Η κλιματική αλλαγή προκαλείται κυρίως από την ανθρωπογενή αύξηση των συγκεντρώσεων των αερίων του θερμοκηπίου στην ατμόσφαιρα. Τα αέρια αυτά, όπως το διοξείδιο του άνθρακα (CO₂), το μεθάνιο (CH₄) και το υποξείδιο του αζώτου (N₂O), είναι υπεύθυνα για την παγίδευση της θερμότητας και την αύξηση της θερμοκρασίας της Γης. Οι κυριότερες πηγές αυτών των εκπομπών είναι η καύση ορυκτών καυσίμων, η αποψίλωση των δασών και οι γεωργικές δραστηριότητες, όπως η εκτροφή ζώων και η εντατική καλλιέργεια. Σύμφωνα με τον Διακυβερνητικό Πάνελ για την Κλιματική Αλλαγή (IPCC), η ανθρώπινη δραστηριότητα έχει προκαλέσει αύξηση της μέσης θερμοκρασίας κατά 1,1°C από την εποχή της Βιομηχανικής Επανάστασης, ενώ οι εκπομπές CO₂ είναι οι μεγαλύτερες στην ιστορία της ανθρωπότητας.
Επιπτώσεις στην Παγκόσμια Θερμοκρασία και τον Κλίμα
Η άνοδος της θερμοκρασίας έχει επιφέρει σοβαρές αλλαγές στα κλιματολογικά πρότυπα του πλανήτη. Η αύξηση της θερμοκρασίας έχει οδηγήσει σε ακραία καιρικά φαινόμενα, όπως εντατικούς καύσωνες, πλημμύρες και τυφώνες, που επηρεάζουν αρνητικά την ανθρώπινη ζωή και τις οικονομικές δραστηριότητες. Επιπλέον, η αλλαγή του κλίματος συμβάλλει στην τήξη των πολικών πάγων και των παγετώνων, προκαλώντας άνοδο της στάθμης της θάλασσας και πλημμύρες σε παράκτιες περιοχές. Οι συνέπειες αυτών των φαινομένων είναι ήδη εμφανείς σε πολλές περιοχές, με τη Μελβούρνη και το Μαϊάμι να αναφέρονται ως παραδείγματα πόλεων που πλήττονται από την αυξανόμενη στάθμη της θάλασσας.
Περιβαλλοντικές και Οικολογικές Επιπτώσεις
Η κλιματική αλλαγή έχει σοβαρές συνέπειες για τα οικοσυστήματα και τη βιοποικιλότητα. Η αύξηση της θερμοκρασίας και η αλλαγή των καιρικών συνθηκών επηρεάζουν αρνητικά τη διανομή και την επιβίωση πολλών ειδών, με αποτέλεσμα την απώλεια βιοποικιλότητας. Ειδικότερα, οι ωκεανοί, οι οποίοι απορροφούν μεγάλες ποσότητες CO₂, επηρεάζονται από την οξίνιση, η οποία απειλεί την υγεία των κοραλλιογενών υφάλων και την αλιευτική παραγωγή. Οι αλλαγές στην κατανομή των φυτών και των ζώων δημιουργούν αποσταθεροποίηση σε ολόκληρα οικοσυστήματα, προκαλώντας αλυσιδωτές αντιδράσεις που ενδέχεται να επηρεάσουν τις ανθρώπινες κοινωνίες.
Κοινωνικές και Οικονομικές Επιπτώσεις Κλιματική
Η κλιματική αλλαγή έχει σοβαρές κοινωνικές και οικονομικές επιπτώσεις. Οι αλλαγές στη θερμοκρασία και τις καιρικές συνθήκες επηρεάζουν την παραγωγή τροφίμων, ενώ οι ξηρασίες και οι πλημμύρες καταστρέφουν καλλιέργειες και υποδομές, προκαλώντας μεγάλες οικονομικές απώλειες. Η έλλειψη νερού και οι ακραίες καιρικές συνθήκες ενδέχεται να οδηγήσουν σε κοινωνικές εντάσεις και συγκρούσεις, ειδικά σε περιοχές που ήδη πλήττονται από την έλλειψη πόρων. Η κατάσταση αυτή προκαλεί επίσης νέες μορφές μετανάστευσης, γνωστές ως “κλιματική μετανάστευση”, καθώς πληθυσμοί αναγκάζονται να εγκαταλείψουν τις περιοχές τους λόγω φυσικών καταστροφών ή αλλαγών στη διαθεσιμότητα πόρων.
Λύσεις και Στρατηγικές Αντιμετώπισης
Η επιστημονική κοινότητα συμφωνεί ότι η κλιματική αλλαγή μπορεί να περιοριστεί μόνο μέσω μιας συντονισμένης παγκόσμιας προσπάθειας. Η μετάβαση σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, όπως η ηλιακή, η αιολική και η υδροηλεκτρική ενέργεια, είναι καθοριστική για τη μείωση των εκπομπών CO₂. Επίσης, η ενίσχυση της ενεργειακής αποδοτικότητας, η υιοθέτηση βιώσιμων γεωργικών πρακτικών και η αποκατάσταση των δασών μέσω αναδάσωσης είναι σημαντικά μέτρα για την επιβράδυνση της διαδικασίας της κλιματικής αλλαγής. Επιπλέον, η εφαρμογή πολιτικών που προωθούν την κυκλική οικονομία και τη μείωση της κατανάλωσης φυσικών πόρων αποτελεί αναγκαία στρατηγική για την αντιμετώπιση της περιβαλλοντικής κρίσης.
Συμπεράσματα
Η κλιματική αλλαγή αποτελεί ένα από τα πιο σύνθετα και επείγοντα προβλήματα του 21ου αιώνα. Η επιστημονική κοινότητα έχει ξεκαθαρίσει ότι οι ανθρώπινες δραστηριότητες είναι ο κύριος παράγοντας για τις αλλαγές που παρατηρούνται στον πλανήτη. Η λήψη άμεσων και συντονισμένων μέτρων για τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου είναι επιτακτική για την αποφυγή των χειρότερων επιπτώσεων. Η συνεργασία σε διεθνές επίπεδο, η προώθηση βιώσιμων πρακτικών και η ενημέρωση του κοινού αποτελούν κρίσιμους παράγοντες για την επίτευξη αυτών των στόχων. Η αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής είναι απαραίτητη για τη διασφάλιση ενός βιώσιμου μέλλοντος για τον πλανήτη και τις επόμενες γενιές.
Για το σχέδιο νόμου που θα απαγορεύει αλκοόλ και καπνικά προϊόντα σε ανήλικους μίλησε ο υφυπουργός Υγείας, Δημήτρης Βαρτζόπουλος, στην εκπομπή Newsroom και τους δημοσιογράφους Γιώργο Σιαδήμα και Στέλλα Παπαμιχαήλ.
Όπως είπε «αύριο έχουμε μία σύσκεψη η οποία θα εξετάσει τις τελευταίες λεπτομέρειες από νομοπαρασκευαστικής πλευράς. Αυτό σημαίνει ότι θα πάρει τον δρόμο του. Θα περάσει το Υπουργικό Συμβούλιο, θα πάει στην γραμματεία κοινοβουλευτικών θεμάτων και μετά θα μπει στη Βουλή. Αφορά τους ανηλίκους σε σχέση με το αλκοόλ και τον καπνό».
Στην ερώτηση τι θα γίνει αν πάει ένας ανήλικος να αγοράσει στο περίπτερο τσιγάρα και ουίσκι απάντησε « δεν θα γίνεται με το νέο νομοσχέδιο. Είμαστε μια επιτρεπτική κουλτούρα στο αλκοόλ. Το κρασάκι στο τραπέζι της Κυριακής είναι μια οικογενειακή μας παράδοση, η οποία δεν θα διαταραχθεί, αλλά εκείνο το οποίο θα διαφυλαχθεί είναι ακριβώς το να μην συμβαίνουν αυτά τα οποία βλέπουμε να συμβαίνουν με τους ανηλίκους.
Οι οποίοι κινδυνεύουν να υποστούν ανήκεστο βλάβη της υγείας τους από κατανάλωση οινοπνευματωδών ποτών και μάλιστα όχι μπόμπες, όχι μόνο τα νοθευμένα, αλλά και τα κανονικά, δηλαδή τα σωστά. Απαγορεύεται αυτό εδώ για λόγους όχι απλώς δημοσίας υγιεινής, αλλά κυρίως προσωπικής υγείας. Άρα το “πήγαινε αγόρι μου στο μίνι μάρκετ να πάρεις το τσίπουρο” δεν θα γίνεται πλέον. Πλέον η πώληση αλκοόλ σε ανήλικους γίνεται και ποινικό αδίκημα».
Πρόσθεσε «ένας γονιός δεν θα μπορεί να στείλει το παιδί του για καπνό ή τσιγάρα. Αν το δώσει ο ταμίας θα έχει ποινικές κυρώσεις και ο γονέας υποπίπτει στο γνωστό αδίκημα παραμέλησης ανηλίκου. Η προληπτική ισχύς του νόμου έχει κυρίως σχέση με τους πωλητές. Ο νόμος γίνεται αυστηρότατος για να συνειδητοποιήσουν όλοι οι εμπλεκόμενοι στην αλυσίδα ότι είναι πολύ σημαντικό να μην το κάνουν».
Εξήγησε ότι «αυτός που το πουλάει, μπάρμαν, ταμίας, περιπτεράς, είναι υποχρεωμένος να ζητά ταυτότητα κι αν δεν του δίνεται δεν θα χορηγεί αλκοόλ.Θα έχει κυρώσεις ποινικές και διοικητικές. Το κατάστημα θα κλείνει από την πρώτη φορά για ένα άλφα χρονικό διάστημα και θα μπαίνει πρόστιμο. Τη δεύτερη φορά θα είναι μεγαλύτερο το χρονικό διάστημα και την τρίτη φορά “γεια σας”».
Ακόμα είπε ότι τα πάντα που έχουν σχέση με κάπνισμα, άτμισμα θα απαγορεύονται για ανήλικους με τον ίδιο τρόπο που γίνονται για το αλκοόλ. « Τα πάντα που έχουν σχέση με κάπνισμα, θέρμανση, θερμαινόμενα δηλαδή προϊόντα, άτμισμα, όπως τα προϊόντα νικοτίνης που λαμβάνονται καθ’ οιονδήποτε τρόπο (στικάκια, pouches κλπ) όλα αυτά απαγορεύονται ολοσχερώς για ανηλίκους με την ίδια διαδικασία που απαγορεύεται και το αλκοόλ, δηλαδή η υποχρέωση του πωλητού να ζητά ταυτότητα».
Τους ελέγχους θα κάνει η ΕΛΑΣ που θα έχει τον κύριο λόγο και οι υπόλοιπες ελεγκτικές αρχές (αρχή διαφάνειας, λιμενικό κλπ).
Υπάρχει γενική απαγόρευση εισόδου ανήλικων στα κέντρα διασκέδασης και στα αμιγή μπαρ με νόμο που υπάρχει εδώ και καιρό και αυτό που εξαιρείται είναι οι ιδιωτικές εκδηλώσεις δηλαδή μαθητικές εκδηλώσεις και αυτό που αλλάζει και προστίθεται είναι ότιθα δηλώνεται υποχρεωτική αναγγελία αυτών των εκδηλώσεων στην αστυνομία επεσήμανε.
«Αυτό το οποίο προσθέτουμε είναι ότι αυτές οι ιδιωτικές εκδηλώσεις θα πρέπει να δηλώνονται από τους ίδιους τους διοργανωτές και τα κέντρα τα οποία υποδέχονται αυτούς τους διοργανωτές στην Ελληνική Αστυνομία τρεις τέσσερις ημέρες πιο μπροστά. Αυτό γίνεται σε όλες τις δημόσιες συγκεντρώσεις και εγώ όταν κάνω μια προεκλογική εκδήλωση σε έναν κοινόχρηστο χώρο, το δηλώνω στην αστυνομία πιο μπροστά για να υπάρχει άδεια και να γνωρίζει η αστυνομία ότι εκεί υπάρχει συγκέντρωση» υπογράμμισε.
Για όσα έγιναν χθες στο φαρμακείο του ΕΟΠΥΥ ο κ. Βαρτζόπουλος έκανε μεταξύ άλλων λόγο για αστραπιαία και αποτελεσματική αντίδραση του υπουργού η οποία οφείλεται και στο γεγονός ότι πέραν της χαρισματικής του προσωπικότητας ήταν ψιλιασμένος. «Εννοώ ότι γνωρίζουμε στο υπουργείο και ο υπουργός έχει μια σαφή εικόνα της δυσλειτουργίας αυτής των φαρμακείων του ΕΟΠΥΥ[…] Ήδη έχουν εκκινήσει διαδικασίες, όπως παραδείγματος χάρη χορήγηση αυτών των φαρμάκων πιλοτικά στο σπίτι. Το μεσημέρι θα υπάρξουν και συγκεκριμένες ανακοινώσεις από τον υπουργό[…]».
Ολόκληρη η συνέντευξη στο βίντεο που ακολουθεί Βαρτζόπουλος
Υπό έλεγχο και σε φάση εκτόνωσης φαίνεται να βρίσκεται η υπόθεση των κρουσμάτων σαλμονέλωσης που κινητοποίησε τις τελευταίες ημέρες τις υγειονομικές αρχές στη Λαμία.…
