Καύσιμα: Τα μέτρα που εξετάζει η κυβέρνηση: Στο τέλος Σεπτεμβρίου οι αποφάσεις

«Πάντα κρατάμε εφεδρείες» το μήνυμα Μητσοτάκη – Στα 150-200 εκατ. ευρώ η δημοσιονομική «κάβα» για το τελευταίο τρίμηνο – Στο τραπέζι η συνέχιση της επιδότησης στο diesel, παρέμβαση στο πετρέλαιο θέρμανσης και ενδεχομένως νέα στήριξη στη βενζίνη

Νέα παρέμβαση στην αγορά των καυσίμων προετοιμάζει η κυβέρνηση, καθώς η διεθνής άνοδος των τιμών του πετρελαίου και η πίεση που μεταφέρεται στις τιμές στην αντλία περιορίζουν τα περιθώρια αναμονής.

Το κυβερνητικό επιτελείο εξετάζει διαφορετικά σενάρια στήριξης, με τις τελικές αποφάσεις να αναμένονται προς το τέλος Σεπτεμβρίου, όταν θα υπάρχει πιο καθαρή εικόνα για την πορεία των διεθνών τιμών και τα δημοσιονομικά περιθώρια.

Το μήνυμα του Κυριάκου Μητσοτάκη είναι ότι η κυβέρνηση εξακολουθεί να διαθέτει δημοσιονομικές εφεδρείες. «Πάντα κρατάμε εφεδρείες. Γι’ αυτούς που λέγανε “δώσ’ τα όλα”», ανέφερε χαρακτηριστικά ο πρωθυπουργός, δείχνοντας ότι οι αποφάσεις θα ληφθούν με βάση τα διαθέσιμα δεδομένα και όχι με μία οριζόντια και άμεση εξάντληση των κρατικών πόρων.

Η σύσκεψη στο Μέγαρο Μαξίμου

Το θέμα των καυσίμων βρέθηκε στο επίκεντρο κλειστής σύσκεψης στο Μέγαρο Μαξίμου, στην οποία συμμετείχαν το οικονομικό επιτελείο και ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας.

Στο τραπέζι τέθηκαν οι διαθέσιμες επιλογές, καθώς η διεθνής ενεργειακή κατάσταση έχει επιβαρυνθεί σημαντικά από τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, τις τιμές του πετρελαίου και τον συνεχιζόμενο πόλεμο Ρωσίας-Ουκρανίας.

Η κυβέρνηση παρακολουθεί ιδιαίτερα στενά τις τιμές στην αντλία, καθώς μία παρατεταμένη άνοδος μπορεί να επιβαρύνει τόσο τα νοικοκυριά όσο και τις επιχειρήσεις, ενώ δημιουργεί πρόσθετες πιέσεις στο κόστος μεταφορών και στην οικονομία συνολικά.

Ο ίδιος ο πρωθυπουργός έχει προειδοποιήσει για έναν δύσκολο χειμώνα, καθώς η εξέλιξη των τιμών της ενέργειας αποτελεί έναν από τους βασικούς παράγοντες που θα επηρεάσουν το διαθέσιμο εισόδημα των πολιτών τους επόμενους μήνες.

Δημοσιονομική «κάβα» έως 200 εκατ. ευρώ

Με τα σημερινά δεδομένα, το διαθέσιμο δημοσιονομικό περιθώριο για το τελευταίο τρίμηνο του έτους υπολογίζεται μεταξύ 150 και 200 εκατ. ευρώ.

Το ποσό αυτό αφορά την περίοδο από τον Οκτώβριο έως και τον Δεκέμβριο και αποτελεί τη βάση πάνω στην οποία εξετάζονται τα διαφορετικά σενάρια παρέμβασης.

Το τελικό ποσό, ωστόσο, μπορεί να διαφοροποιηθεί ανάλογα με την πορεία των εσόδων, των τιμών της ενέργειας και των υπόλοιπων δημοσιονομικών δεδομένων.

Για τον λόγο αυτό, η κυβέρνηση δεν έχει ακόμη καταλήξει σε ένα οριστικό πακέτο μέτρων.

Τι θα γίνει με το diesel ΚαύσιμαΚαύσιμα

Ένα από τα μέτρα που βρίσκονται πιο ψηλά στην κυβερνητική ατζέντα είναι η συνέχιση της επιδότησης στο πετρέλαιο κίνησης.

Η στήριξη στο diesel θεωρείται βασική προτεραιότητα, καθώς οι αυξημένες τιμές επηρεάζουν άμεσα το κόστος μετακίνησης αλλά και το κόστος λειτουργίας των επιχειρήσεων και των μεταφορών.

Παράλληλα, αναμένεται να συνεχιστεί και η εθελοντική συνεισφορά των δύο μεγάλων διυλιστηρίων της χώρας, Helleniq Energy και Motor Oil, προκειμένου να περιοριστεί η επιβάρυνση των καταναλωτών.

Η αμόλυβδη στο τραπέζι

Διαφορετική είναι η εικόνα για την αμόλυβδη βενζίνη.

Μέχρι σήμερα το βάρος της παρέμβασης έχει πέσει σε σημαντικό βαθμό στη συνεισφορά των διυλιστηρίων. Ωστόσο, εξετάζεται εάν υπάρχει δημοσιονομικός χώρος ώστε να υπάρξει και άμεση κρατική επιδότηση στην αντλία.

Η απόφαση θα εξαρτηθεί από την εξέλιξη των διεθνών τιμών και από το πόσα χρήματα θα μπορούν να διατεθούν χωρίς να διαταραχθεί ο δημοσιονομικός σχεδιασμός.

Στο επίκεντρο και το πετρέλαιο θέρμανσης

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί και η έναρξη της διάθεσης του πετρελαίου θέρμανσης.

Εάν η διάθεση ξεκινούσε με τα σημερινά επίπεδα τιμών, η τιμή εκκίνησης θα μπορούσε να διαμορφωθεί περίπου στα 1,80 έως 1,90 ευρώ το λίτρο.

Ένα τέτοιο επίπεδο τιμών θα δημιουργούσε σημαντική επιβάρυνση για τα νοικοκυριά ενόψει του χειμώνα.

Για τον λόγο αυτό εξετάζονται δύο βασικές επιλογές.

Η πρώτη αφορά την ενίσχυση του επιδόματος θέρμανσης, ώστε να αυξηθεί η στήριξη προς τα νοικοκυριά που πληρούν τα σχετικά κριτήρια.

Η δεύτερη είναι η άμεση επιδότηση στην αντλία, στα πρότυπα της παρέμβασης που εφαρμόζεται στο diesel.

Το ποιο από τα δύο σενάρια θα προκριθεί ή εάν τελικά εφαρμοστεί συνδυασμός μέτρων θα εξαρτηθεί από το διαθέσιμο δημοσιονομικό περιθώριο.

Τι εξετάζεται για το ρεύμα

Το κόστος της ηλεκτρικής ενέργειας αποτελεί ένα ακόμη πεδίο προβληματισμού.

Καθοριστικός παράγοντας είναι η πορεία των τιμών του φυσικού αερίου, καθώς το φυσικό αέριο εξακολουθεί να επηρεάζει σημαντικά τη διαμόρφωση των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας.

Προς το παρόν δεν φαίνεται να προσανατολίζεται η κυβέρνηση σε άμεση νέα παρέμβαση στους λογαριασμούς ρεύματος.

Στην αγορά υπάρχει ήδη σταθερό τιμολόγιο της ΔΕΗ με τιμή κάτω από τα 12 λεπτά ανά κιλοβατώρα, το οποίο έχει παρουσιαστεί ως επιλογή προστασίας των καταναλωτών από έντονες διακυμάνσεις των τιμών.

Ο πρωθυπουργός έχει επίσης αναφερθεί δημόσια στη συγκεκριμένη επιλογή, καλώντας τους καταναλωτές να εξετάσουν τα σταθερά τιμολόγια.

Γιατί οι τελικές αποφάσεις πάνε για το τέλος Σεπτεμβρίου

Παρά το γεγονός ότι τα σενάρια έχουν ήδη συζητηθεί, οι οριστικές αποφάσεις δεν αναμένεται να ληφθούν άμεσα.

Ο βασικός λόγος είναι ότι η κυβέρνηση θέλει να έχει όσο το δυνατόν πιο καθαρή εικόνα για την πορεία των διεθνών τιμών πριν δεσμεύσει επιπλέον δημοσιονομικούς πόρους.

Οι τελικές αποφάσεις αναμένονται μετά την επιστροφή του Κυριάκου Μητσοτάκη από τις ΗΠΑ, προς το τέλος του μήνα.

Μέχρι τότε θα έχει γίνει σαφέστερο εάν η άνοδος των τιμών αποτελεί προσωρινό φαινόμενο ή εάν διαμορφώνεται μία πιο παρατεταμένη ενεργειακή κρίση.

Αυτό θα καθορίσει και το ύψος αλλά και τη διάρκεια οποιασδήποτε νέας παρέμβασης.

Ο δύσκολος παράγοντας της Ευρώπης

Ένα ακόμη ζήτημα που απασχολεί την κυβέρνηση είναι η απουσία μέχρι στιγμής μιας σαφούς ευρωπαϊκής απάντησης στην άνοδο των ενεργειακών τιμών.

Η ελληνική πλευρά έχει θέσει την ανάγκη συντονισμένης ευρωπαϊκής δράσης, καθώς μία νέα ενεργειακή κρίση δεν αφορά μόνο ένα κράτος-μέλος αλλά το σύνολο της ευρωπαϊκής οικονομίας.

Ωστόσο, οι συζητήσεις για τον νέο Ευρωπαϊκό Προϋπολογισμό και οι διαφορετικές προτεραιότητες των κρατών-μελών δυσκολεύουν την επίτευξη μιας κοινής λύσης.

Το ζήτημα αναμένεται να απασχολήσει και την ευρωπαϊκή ατζέντα ενόψει της Συνόδου Κορυφής του Οκτωβρίου.

Το πακέτο που βρίσκεται σήμερα στο τραπέζι

Με τα σημερινά δεδομένα, τα βασικά μέτρα που εξετάζονται είναι:

• Συνέχιση της επιδότησης στο diesel.
• Συνέχιση της εθελοντικής συνεισφοράς των Helleniq Energy και Motor Oil.
• Ενδεχόμενη κρατική επιδότηση στην αμόλυβδη βενζίνη, εφόσον υπάρχει δημοσιονομικός χώρος.
• Ενίσχυση του επιδόματος θέρμανσης.
• Ενδεχόμενη επιδότηση του πετρελαίου θέρμανσης στην αντλία, στα πρότυπα του diesel.
• Παρακολούθηση των τιμών του φυσικού αερίου και της επίδρασής τους στην ηλεκτρική ενέργεια.
• Αξιοποίηση των δημοσιονομικών εφεδρειών ανάλογα με την εξέλιξη της κρίσης.

Το χρονοδιάγραμμα των αποφάσεων

Το επόμενο διάστημα θεωρείται κρίσιμο.

Η κυβέρνηση θα παρακολουθεί καθημερινά τις διεθνείς τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου, την πορεία των τιμών στην ελληνική αγορά και τα διαθέσιμα δημοσιονομικά στοιχεία.

Προς το τέλος Σεπτεμβρίου, μετά και την επιστροφή του πρωθυπουργού από τις ΗΠΑ, αναμένεται να ληφθούν οι τελικές αποφάσεις.

Το βασικό ζητούμενο είναι να υπάρξει στήριξη των καταναλωτών χωρίς να εξαντληθούν πρόωρα τα διαθέσιμα δημοσιονομικά περιθώρια.

Η φράση του Κυριάκου Μητσοτάκη ότι «πάντα κρατάμε εφεδρείες» αποτυπώνει ακριβώς αυτή τη λογική: η κυβέρνηση θέλει να διατηρήσει διαθέσιμα «πυρομαχικά» για τους επόμενους μήνες, καθώς κανείς δεν μπορεί ακόμη να γνωρίζει πόσο θα διαρκέσει η διεθνής ενεργειακή πίεση και σε ποια επίπεδα θα διαμορφωθούν τελικά οι τιμές.

Παράλληλα, από την 1η Νοεμβρίου προβλέπεται και η επιστροφή του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης καυσίμων στους αγρότες στην αντλία, μέτρο που έχει ήδη ενταχθεί στον κυβερνητικό σχεδιασμό.

Έτσι, το επόμενο διάστημα αναμένεται να διαμορφώσει το τελικό πακέτο παρεμβάσεων για τα καύσιμα, με το ύψος και τη διάρκεια των μέτρων να εξαρτώνται από τις διεθνείς εξελίξεις, τις τιμές στην ελληνική αγορά και τα δημοσιονομικά περιθώρια.

ΚαύσιμαΚαύσιμα